原典講読『最大の人とその対応』 104(直訳まで)

 

(1) 原文「4419番」


104 Erat spiritus apud me, qui {1}cum vixit in mundo, multa scivit, et inde credidit quod prae omnibus saperet; a quo id malum contraxerat quod ubicumque esset, omnia vellet regere; is missus ad me a quadam societate ut inserviret illis pro subjecto seu pro communicatione, n. 4403, et quoque ut abalienarent illum a se, quippe incommodus {2}per id quod illos ex sua intelligentia regere vellet: cum apud me fuit, loqui dabatur cum illo de intelligentia ex proprio, quod illa in orbe Christiano tantum valeat ut credatur quod omnis intelligentia sit inde, et sic nulla ex Deo, tametsi cum ex doctrinalibus fidei loquuntur, dicunt quod omne verum et bonum sit e caelo, ita a Divino, proinde omnis intelligentia, nam haec est veri et boni; sed cum ille spiritus ad haec attendere nolebat, dicebam quod benefaceret si recederet, quia sphaera ejus intelligentiae infestabat; {3}at quia in persuasione erat quod intelligens prae aliis esset, non volebat; [2] tunc ei ostendebatur ab angelis qualis est intelligentia ex proprio et qualis intelligentia a Divino, et hoc per luces; talia enim in altera vita per lucis variegationes mirabiliter sistuntur videnda; intelligentia ex proprio ostendebatur per lumen quod apparebat sicut lumen fatuum, circum quod limbus tenebrosus esset, et praeterea ad parum distantiae se extendebat a foco; {4} ostensum porro quod ilico exstinguatur cum inspicitur ab angelica quadam societate, prorsus sicut lumen fatuum ad lucem {5}aut diem solis: deinde ostensum qualis esset intelligentia a Divino, etiam per lucem, haec erat candida et luminosa plus quam meridiana solis, et se extendens ad omnem distantiam, {6}seque terminans sicut lux solis in universo; et dictum quod intelligentia et sapientia intret ab undique in illius lucis sphaeram, et faciat ut percipiatur verum et bonum intuitione paene illimitata, sed hoc secundum quale veri ex bono.


@1 dum @2 ex causa quia @3 sed @4 i talis etiam apparet intelligentia ex proprio, cum sistitur videnda per lumen; @5 et @6 et se


 


(2) 直訳


104 Erat spiritus apud me, qui {1}cum vixit in mundo, multa scivit, et inde credidit quod prae omnibus saperet; 私のもとにがいたそのきたとき、多くのものを知った、またここから信じてしまった、すべての者よりも賢明であること。


a quo id malum contraxerat quod ubicumque esset, omnia vellet regere; そのことからそのせたどこでもあるものべてのものを支配すること。


is missus ad me a quadam societate ut inserviret illis pro subjecto seu pro communicatione, n. 4403, et quoque ut abalienarent illum a se, quippe incommodus {2}per id quod illos ex sua intelligentia regere vellet: 彼私に送られた、ある社会から、彼らに派遣霊として、すなわち、伝達手段として仕えるために、4430番、そしてまた彼を自分たちから追い出すために、確かにそのことによって厄介()〔だった〕、彼らを自分の知性(理解力)から支配することを欲すること。


cum apud me fuit, loqui dabatur cum illo de intelligentia ex proprio, quod illa in orbe Christiano tantum valeat ut credatur quod omnis intelligentia sit inde, et sic nulla ex Deo, tametsi cum ex doctrinalibus fidei loquuntur, dicunt quod omne verum et bonum sit e caelo, ita a Divino, proinde omnis intelligentia, nam haec est veri et boni; 私のもとにいたとき、彼とプロプリウムからの知性(理解力)ついてすことがえられた、それ〔プロプリウムからの知性(理解力)〕はキリスト教世界の中にこんな程度に力がある、すべての知性はその起源から(ここから)であることが信じられているように、またこのように何も神からでない、それでも信仰の教義から語るとき、すべての真理と善は天界からであることを言う、このように主から、それゆえに、すべての知性(理解力)、なぜなら、これらは真理と善のものであるから。


sed cum ille spiritus ad haec attendere nolebat, dicebam quod benefaceret si recederet, quia sphaera ejus intelligentiae infestabat; しかしそのはこのことに留意することをまなかったとき、私った、もし去るなら、よくしてやる(恩恵を与える)と☆、


おわかりかと思いますが、もし彼が(あなたが)去るなら、彼は(あなた)は〔私に〕恩恵を与えることになる⇒すなわち、「去ってほしい」の婉曲表現です。


{3}at quia in persuasione erat quod intelligens prae aliis esset, non volebat; しかし、確信にいたので、他よりも知性があった望まなかった。


[2] tunc ei ostendebatur ab angelis qualis est intelligentia ex proprio et qualis intelligentia a Divino, et hoc per luces; [2] その時、彼に天使により示された、プロプリウムからの知性(理解力)がどんなものであるか、また神性からの知性(理解力)がどんなものか、またこのことが光によって。


talia enim in altera vita per lucis variegationes mirabiliter sistuntur videnda; というのは、このようなことは来世で変化の光(ルークス)よって不思議に見られて示されるから。


intelligentia ex proprio ostendebatur per lumen quod apparebat sicut lumen fatuum, circum quod limbus tenebrosus esset, et praeterea ad parum distantiae se extendebat a foco; プロプリウムからの知性(理解力)が光に(ルーメン)よって示された、それは弱い(愚かな)光のように見られた、そのまわりに、暗い縁(ふち)があった、またさらに少しの距離までそれ自体を伸ばさなかった、焦点☆から。


☆ 焦点が原意ですが、このままでは理解しづらいので「中心」と意訳すべきでしょう。


{4} ostensum porro quod ilico exstinguatur cum inspicitur ab angelica quadam societate, prorsus sicut lumen fatuum ad lucem {5}aut diem solis: さらに示された、天使のある社会から眺められるときすぐさま消滅させられること、まったく弱い(愚かな)(ルーメン)のように太陽の光(ルークス)または日中の光に(~と比べて)


deinde ostensum qualis esset intelligentia a Divino, etiam per lucem, haec erat candida et luminosa plus quam meridiana solis, et se extendens ad omnem distantiam, {6}seque terminans sicut lux solis in universo; その後、神性からの知性(理解力)がどんなものであったか(あるか)示された、さらにまた光によって、これは真昼の太陽よりもさらに白く輝き、明るかった、またそれ自体をすべての距離へ伸ばして、またそれ自体を達しさせて、太陽の光が宇宙の中にのように。


et dictum quod intelligentia et sapientia intret ab undique in illius lucis sphaeram, et faciat ut percipiatur verum et bonum intuitione paene illimitata, sed hoc secundum quale veri ex bono. また言われた、知性(理解力)と知恵がその光のスフェアの中にあらゆる側から入ること、また真理と善を知覚されるようにする、ほとんど際限のない熟視(熟考)で、しかし、このことは善からの真理の性質にしたがって〔いる〕。


@1 dum 注1 dumcumに換えた


@2 ex causa quia 注2 ex causa qauiaper id quodに換えた


@3 sed 注3 sedatに換えた


@4 i talis etiam apparet intelligentia ex proprio, cum sistitur videnda per lumen; 注4 talis etiam apparet intelligentia ex proprio, cum sistitur videnda per lumen;を補うとよい


@5 et 注5 etautに換えた


@6 et se 注6 et sesequeに換えた〔同じ内容なのでこの変更がどうしてなのかわかりません、おそらくそet seが続くことを避けただけと思います。表現上、同じ言葉を繰り返すのは好ましくされているからです。それとも、私の知らない他の理由があるのでしょうか?〕

コメントを残す