原典講読『最大の人とその対応』 65

 

(1) 原文「4054番」


65 Cerebrum sicut caelum est in sphaera finium qui sunt usus, quicquid enim influit a Domino, est finis spectans generis humani salvationem; hic finis est qui regnat in caelo, et quoque qui inde regnat in cerebro, cerebrum enim ubi mens hominis, spectat fines in corpore, ut nempe corpus inserviat animae, ut anima sit felix in aeternum. At dantur societates quae nullum finem usus habent, solum ut inter amicos et amicas sint, et ibi in voluptatibus, ita qui solis sibi indulgent, et solam pelliculam curant, si forte domestica aut si publica, sunt pro eodem fine; talium spirituum societates hodie plures sunt quam usquam credi potest; illi ut primum alluunt, sphaera eorum operatur, et apud alios exstinguit affectiones veri et boni, quae cum exstinctae sunt, tunc illi in suae amicitiae voluptate sunt: illi sunt obstipationes cerebri, et stupiditates ei inducunt: talium societates {1}plures apud me fuerunt, et perceptum ab hebetudine, lentore, et privatione affectionis, quod adessent; et {2}aliquoties etiam cum illis locutus sum: sunt pestes et pernicies, tametsi in vita civili cum fuerunt in mundo, apparuerint sicut boni, jucundi, faceti, et quoque ingeniosi, nam decora sciunt ac insinuationes per illa, imprimis in amicitias; quid amicus esse bono, seu amicitia boni, non sciunt, nec scire volunt; sors illos tristis manet; vivunt demum in squalore, et in tali stupiditate ut vix aliquid humani quoad captum illis residuum sit: finis enim facit hominem, et qualis finis talis homo, proinde tale humanum ei post mortem.


@1 pluries @2 saepius quoque


 


(2) 直訳


65 Cerebrum sicut caelum est in sphaera finium qui sunt usus, quicquid enim influit a Domino, est finis spectans generis humani salvationem; 脳天界のように目的のスフェアのにあるそれは役立ちであるというのは、何でもから流入するものは、人類の救いを眺めている(目を向ける)目的であるから。


hic finis est qui regnat in caelo, et quoque qui inde regnat in cerebro, cerebrum enim ubi mens hominis, spectat fines in corpore, ut nempe corpus inserviat animae, ut anima sit felix in aeternum. この目的である、天界の中で支配するもの、そしてまた、ここから脳の中で支配するもの、というのは、脳は、そこに人間の心〔がある〕、身体の中で目的に目を向けているから、すなわち、身体が霊魂に仕えるように、霊魂が永遠に幸福であるように。


At dantur societates quae nullum finem usus habent, solum ut inter amicos et amicas sint, et ibi in voluptatibus, ita qui solis sibi indulgent, et solam pelliculam curant, si forte domestica aut si publica, sunt pro eodem fine; しかし、社会が存在する、それは役立ちの目的をもたない、単に友人と女友だちの間にいるような、また、そこに、欲望の中に、このように単に(自分自身〔のことだけ〕に)ほしいままにする(ふける)、また単に皮膚だけを心配する☆、もしも偶然に(例えばたまたま)、家庭のこと(民事)もしも公けのこと、同じ目的のためである。


「皮膚だけを心配する」とは、もちろん比喩的表現であり、「上っ面の、表面上のことしか考えない」という意味です。それで、家庭のことや公共のことを気にしても、問題の根を深く考えないで、上っ面の目的だけに目を向けることです。


talium spirituum societates hodie plures sunt quam usquam credi potest; このような社会、今日、数多くあるこれまでに(かつて)じられることができるよりも


illi ut primum alluunt, sphaera eorum operatur, et apud alios exstinguit affectiones veri et boni, quae cum exstinctae sunt, tunc illi in suae amicitiae voluptate sunt: 彼らが到着するとすぐに、彼らのスフィアがまたのもとで真理情愛それらがえるとき、その時、彼らは自分たちの友情の快楽の中にいる。


illi sunt obstipationes cerebri, et stupiditates ei inducunt: 彼らは障害(閉塞)であるまたそれにかさをこす


talium societates {1}plures apud me fuerunt, et perceptum ab hebetudine, lentore, et privatione affectionis, quod adessent; このようなくの社会のもとにあったまた鈍感、にぶさ(のろい)、また情愛の剥奪から知覚した、〔そばに〕いることを。


et {2}aliquoties etiam cum illis locutus sum: また数回、彼らともまた私は話した。


sunt pestes et pernicies, tametsi in vita civili cum fuerunt in mundo, apparuerint sicut boni, jucundi, faceti, et quoque ingeniosi, nam decora sciunt ac insinuationes per illa, imprimis in amicitias; 彼らは疫病(迷惑)と破滅である、それでも、世の中にいたとき市民の生活の中で、善良で、愉快で、礼儀正しく見えた、そしてまた、利口に、なぜなら、美(外観)を知っているから、そしてそれらによって徐々にしみ込ませることを、特に友情の中に。


quid amicus esse bono, seu amicitia boni, non sciunt, nec scire volunt; 何が善の友人であるか、すなわち、善の友情、彼らは知らない、知ることを欲しもしない。


sors illos tristis manet; 彼らを悲しい(惨めな)運命が待つ。


vivunt demum in squalore, et in tali stupiditate ut vix aliquid humani quoad captum illis residuum sit: 最後に、不潔な物の中で生きる、また、このような愚かさの中に、把握(理解力)関して人間の何らかのものがほとんど彼に残っていないような。


finis enim facit hominem, et qualis finis talis homo, proinde tale humanum ei post mortem. というのは、目的が人間をつくるから、また目的がどのようなものか〔によって〕、人間はそのようなもの〔である〕、それゆえに、彼に人間性はそのようなもの〔である〕、死後。


@1 pluries 注1 pluriespluresに換えた


@2 saepius quoque 注2 saepius quoquealiquoties etiamに換えた


 


(3) 訳文


65 脳天界のように役立ちである目的のスフェアのにあるというのは、主から流入するものは何であれ、目的として人類の救いをに目を向けるから。天界の中で支配するもの、そしてまた、ここから脳の中で支配するものはこの目的である、というのは、人間の心がある脳は、身体の中で目的に、すなわち、身体が霊魂に仕えるように、霊魂が永遠に幸福であるように目を向けているから。


 しかし、役立ちの目的をもたない社会が存在する。それは、単に友人と女友だちの間に、また、そこの欲望の中にいるような社会であり、このように単に自分自身〔のことだけ〕にふけり、また単に皮膚だけを心配し、もしもたまたま)、家庭のことや公共のことに目を向けても、同じ目的のためである。このような社会、今日、これまでにじられることができるよりも数多くある。彼らがやってるとすぐに、彼らのスフィアが、他のもとで真理情愛それらがえる時、彼らは自分たちの友情の快楽の中にいる。彼らは障害でありまたそれにかさをこすこのようなくの社会のもとにあり、鈍感、にぶさ、また情愛の剥奪から、そばにいることを知覚し、また数回、彼らともまた話した。彼らは疫病と破滅である。それでも、世の中にいたとき市民の生活の中で、善良で、愉快で、礼儀正しく、そしてまた、利口に見えた、なぜなら、美(外観)〔を装うこと〕を、そしてそれらによって、特に友情の中に、徐々にしみ込ませることを知っているから。彼らは何が善の友人か、すなわち、善の友情であるか知らない、知ろうともしない。彼らに惨めな運命が待っている。最後に、不潔な物の中で、また、理解力に関して彼に人間の何らかのものがほとんど残っていないような愚かさの中で生きる。というのは、目的が人間をつくるから、また目的がどのようなものかによって、人間はそのようなものであり、それゆえ、死後、彼の人間性はそのようなものである。

コメントを残す