原典講読『最大の人とその対応』 52,53

 

(1) 原文「4041番」


52 Forma caelestis est stupenda, et prorsus excedit omnem intelligentiam humanam, est enim longe supra ideas formarum quas homo ex mundanis, etiam per analytica, usquam capere potest; secundum illam formam sunt omnes societates caelestes ordinatae, et quod mirum, est gyratio secundum formas, quam nempe gyrationem, angeli et spiritus non sentiunt; se habet hoc sicut fluxus telluris circum axem quotidie, et circum solem quotannis, quem incolae non appercipiunt: mihi ostensum est qualis forma caelestis est in sphaera intima; erat qualis forma circumvolutionum quae apparent in cerebris humanis; fluxum illum seu gyrationes illas perceptibiliter mihi videre dabatur; hoc perstabat per aliquot dies: inde constare mihi potuit quod cerebrum formatum sit secundum formam fluxionis caeli; sed quae interiora ibi sunt, et quae non apparent ad oculum, sunt secundum formas interiores caeli, quae prorsus incomprehensibiles sunt; et dictum ab angelis, quod inde videri possit quod homo secundum formas trium caelorum creatus sit, et quod sic ei impressa sit imago caeli, adeo ut homo sit in minima forma parvulum caelum, et quod inde correspondentia ejus cum caelis.


 


(2) 直訳


52 Forma caelestis est stupenda, et prorsus excedit omnem intelligentiam humanam, est enim longe supra ideas formarum quas homo ex mundanis, etiam per analytica, usquam capere potest; 天界くべきであるまたまったく人間のすべての知性(理解力)越えている、というのは、形の観念をはるかに上にあるから、それを人間は世から、さらにまた分析的な議論によって、かつて(いったい、どんな場合でも)握できる。


secundum illam formam sunt omnes societates caelestes ordinatae, et quod mirum, est gyratio secundum formas, quam nempe gyrationem, angeli et spiritus non sentiunt; そのにしたがって天界のすべての社会秩序づけられて(配列されて)またくべきことに、形にしたがって回転運動があるというのはその回転運動天使たちはじないから


se habet hoc sicut fluxus telluris circum axem quotidie, et circum solem quotannis, quem incolae non appercipiunt: このことは地球の流れ(に似た動き)のようである(振る舞う)毎日の軸のまわりの、また毎年の太陽のまわりの、それを〔地球の〕住民は気づかない(知覚しない)


mihi ostensum est qualis forma caelestis est in sphaera intima; 私に示された、天界の形がどんなものであるか、最内部のスフェア(領域)の中で。


erat qualis forma circumvolutionum quae apparent in cerebris humanis; 旋転(回旋)の形のようであった、それらは人間の脳の中に見られる。


fluxum illum seu gyrationes illas perceptibiliter mihi videre dabatur; その流れ、すなわち、その回転運動が知覚できるように私に見ることが与えられた。


hoc perstabat per aliquot dies: このことが続いた、いくつかの日の間。


inde constare mihi potuit quod cerebrum formatum sit secundum formam fluxionis caeli; ここから私に明らかにすることができた、脳の形が天界の流れの形にしたがっていること。


sed quae interiora ibi sunt, et quae non apparent ad oculum, sunt secundum formas interiores caeli, quae prorsus incomprehensibiles sunt; しかし、それ〔形〕は内的なものがそこにある、またそれは目に見えない、天界の内的な形にしたがっている、それはまったく理解できないものである。


et dictum ab angelis, quod inde videri possit quod homo secundum formas trium caelorum creatus sit, et quod sic ei impressa sit imago caeli, adeo ut homo sit in minima forma parvulum caelum, et quod inde correspondentia ejus cum caelis. また天使たちから言われた、ここから(それゆえ)られることができること、人間は三つの天界の形にしたがって創造されていること、またこのように彼に天界の映像が刻みつけられていること、これほどにまで、人間が小さな天界の最小の形の中にあること☆、またここから天界との対応が〔ある〕こと。


☆「人間は最小の形をした小さな天界である」という言い方もでき、このほうがよいでしょう。これは〝天界は「最大の人(人間)」である〟と同じことです。


 


(3) 訳文


52 天界くべきものでありまたまったく人間のすべての知性越えている、というのは、人間が世から、さらに分析的な議論によってもた把握できるような形の観念のはるかに上にあるからであるそのにしたがって天界のすべての社会配列されておりまたくべきことに、形にしたがって回転運動があるというのはその回転運動天使たちはじないからこのことは毎日〔地〕軸のまわりのまた毎年太陽のまわりの、地球()のようでありそれを〔地球〕住民づかない。私、最内部のスフェア(領域)天界がどんなものであるか、示された。人間られる回旋のようであったそのすなわちその回転運動、知覚できるようることがえられたこのことが数日間続いた。ここから私に、脳の形が天界の流れの形にしたがっていることを明らかにすることができた。しかし、内的なものがそこにあるその形は、目に見えず、天界の内的な形にしたがっていて、まったく理解できないものである。た天使たちから、人間は三つの天界の形にしたがって創造されていること、またこのように彼に天界の映像が刻みつけられていること、人間が最小の形をした小さな天界であるほどにまで、天界との対応があることが、。ここからることができる、と言われた。


 


 (1) 原文「4042番」


53 Inde nunc est quod per hominem solum datur descensus e caelis in mundum, et ascensus e mundo in caelos; cerebrum est et ejus interiora per quae descensus et ascensus fit, ibi enim sunt ipsa principia, seu fines primi et ultimi, a quibus effluunt et derivantur omnia et singula quae in corpore; ibi etiam est unde cogitationes quae intellectus, et unde affectiones quae voluntatis.


 


(2) 直訳


53 Inde nunc est quod per hominem solum datur descensus e caelis in mundum, et ascensus e mundo in caelos; そこでここからである、人間だけによって(して)天界から世の中への降下が存在すること、また世から天界の中への上昇。


cerebrum est et ejus interiora per quae descensus et ascensus fit, ibi enim sunt ipsa principia, seu fines primi et ultimi, a quibus effluunt et derivantur omnia et singula quae in corpore; 脳とその内的ものである、それらによって下降と上昇が行なわれる、というのは、そこに始まり()そのものがあるから、すなわち、最初と最後の末端(目的)、それらからすべてと個々のものが流れ出、導かれる、それらな身体の中の。


ibi etiam est unde cogitationes quae intellectus, et unde affectiones quae voluntatis. さらにまたそこにそこから理解力のものである思考、またそこから意志のものである情愛がある


 


(3) 訳文


53 そこでここから、人間だけをして天界から世の中への降下、また世から天界の中への上昇が存在する。脳とその内的ものによって下降と上昇が行なわれる、というのは、そこに源そのもの、すなわち、最初と最後の末端があり、それらから身体の中のすべてと個々のものが流れ出、導かれるから。さらにまたそこには、理解力のものである思考、また意志のものである情愛がある

原典講読『最大の人とその対応』 54

 

(1) 原文「4043番」


54 Quod formae adhuc interiores, quae etiam universaliores sunt, non comprehensibiles sint, ut dictum, est causa quia formae cum nominantur, secum ferunt ideam spatii et quoque temporis, cum tamen in interioribus ubi est caelum, non percipitur aliquid per spatia et per tempora, quia haec propria sunt naturae, sed per status et eorum variationes et mutationes; at quia variationes et mutationes nec concipi possunt ab homine absque talibus quae sunt formae, et formae, ut dictum, non absque talibus quae sunt spatii et temporis, cum tamen talia non sunt in caelis, inde constare potest, quam incomprehensibilia sunt illa, et quoque quam ineffabilia; omnes {1}quoque voces humanae quibus illa effanda et comprehendenda sunt, quia naturalia involvunt, nec adaequatae sunt exprimendis illis; in caelis talia sistuntur per variationes lucis caelestis, et flammae caelestis quae a Domino, et hoc in tali et tanta plenitudine, ut millia et millia perceptionum vix cadere possent in aliquid perceptibile apud hominem: sed usque illa quae in caelis fiunt, repraesentantur in mundo spirituum per formas, ad quas similitudine accedunt formae quae in mundo apparent.


@1 etiam


 


(2) 直訳


54 Quod formae adhuc interiores, quae etiam universaliores sunt, non comprehensibiles sint, ut dictum, est causa quia formae cum nominantur, secum ferunt ideam spatii et quoque temporis, cum tamen in interioribus ubi est caelum, non percipitur aliquid per spatia et per tempora, quia haec propria sunt naturae, sed per status et eorum variationes et mutationes; さらに内的それらもまた普遍的(全般的な)ものである、理解(把握)できないものであること、言われたように、理由からである、形が名前を呼ばれる(~のことが言われる)とき、それ自体に空間と(それとまた)間の観念をもたらす、それでも内的なものの中に、そこに天界がある、空間によってまた時間によって何らかのものは知覚されない、それら固有のものは自然的であるので、しかし、状態とそれらの変(相違)変化(変形)によって〔知覚される〕。


at quia variationes et mutationes nec concipi possunt ab homine absque talibus quae sunt formae, et formae, ut dictum, non absque talibus quae sunt spatii et temporis, cum tamen talia non sunt in caelis, inde constare potest, quam incomprehensibilia sunt illa, et quoque quam ineffabilia; しかし、変(相違)変化(変形)人間にいだくことができないのでこのようなものなしにそれらはのものであるまた、言われたようにこのようなものなしにいだくことができないそれらは時間空間のものであるそのときそれでもなおこのようなものは天界にないここかららかにすることができるそれらがどれほど理解できないものであるかそしてまたどれほど言語するものか


omnes {1}quoque voces humanae quibus illa effanda et comprehendenda sunt, quia naturalia involvunt, nec adaequatae sunt exprimendis illis; 人間の言葉のすべてのものもまた☆、それらによってそれらが述べられ(effort)、把握されなければならない、自然的なものを含んでいるので、それらで表現するのは似合わない(適当でない)


ここはetiamも考えられますが、quoqueは「ある語や表現の後ろで、その意味を限定する」ので、話しを「人間の言葉に限定すれば、これもまた~」のニュアンスから、脚注のように換えるのは妥当です。


in caelis talia sistuntur per variationes lucis caelestis, et flammae caelestis quae a Domino, et hoc in tali et tanta plenitudine, ut millia et millia perceptionum vix cadere possent in aliquid perceptibile apud hominem: 天界の中でこのようなものは天界の光、また天界の炎の変化によって示される、それらは主から、またこのことはこのようなまたそれほど大きな(多くの)完全(十分)で〔示される〕、知覚の数千また数千のものが人間のもとの知覚できる何らかのものの中に落ち込むことができないような。


sed usque illa quae in caelis fiunt, repraesentantur in mundo spirituum per formas, ad quas similitudine accedunt formae quae in mundo apparent. しかしそれでも、それらは、それらは天界の中に生ずる(起こる)、霊界の中で形によって表象される、それらに似ているものに近づく形、それらな世の中に見られる。


@1 etiam 注1 etiamquoqueに換えた


 


(3) 訳文


54  言われたように、普遍的なものでもあるさらに内的理解できないものであることの理由は、形のことが言われるとき、それ自体に空間と間の観念をもたらすからである。それでもそこに天界がある内的なものの中に、空間によってまた時間によって何らかのものは知覚されない、それら〔空間と時間〕は自然に固有のものであるからである。しかし、状態とそれらの相違変化によって知覚される。しかし相違変化、形をもったようなものなしに、人間にいだくことができずまた、言われたように、時間空間に属するようなものなしにいだくことができずそのときそれでもなおこのようなものは天界にないのでここからそれらがどれほど理解できないものであるかそしてまたどれほど言語するものからかにすることができる。人間言葉のすべてのものもまた、自然的なものをんでいてそれらによってべられ、把握されなければならないのでそれらで表現するのは適当でない天界でこのようなものは、主からの天界光、また天界変化によってまたこのことは、知覚数千の数千倍のものが人間のもとの知覚できるらかのもののむことができないようなまたそれほどきな十分されるしかしそれでも、天界、霊界によって表象されるそれらのものは、世られるにているものにづく

原典講読『最大の人とその対応』 55(直訳まで)

 

(1) 原文「4044番」


55 Repraesentationes non aliud sunt quam imagines spiritualium in naturalibus, et cum illa rite repraesentantur in his, tunc correspondent: at qui non novit quid spirituale est, sed solum quid naturale, is putare potest quod tales repraesentationes et inde correspondentiae non dari possent, dicere enim apud se, quomodo potest spirituale agere in materiale; sed si velit reflectere super illa quae in se quolibet momento fiunt, aliquam ideam illorum sibi poterit comparare, nempe quomodo voluntas potest agere in musculos corporis et sistere reales actiones, et quoque quomodo cogitatio potest agere in organa loquelae, movendo pulmones, tracheam, guttur, linguam, labia, et sistere loquelam, tum quomodo affectiones agere possint in faciem, et ibi sistere sui imagines, adeo ut inde sciat saepe alter quid cogitet et velit; haec possunt dare aliquam ideam repraesentationum et correspondentiarum; quia nunc talia sistuntur in homine, et quia non datur aliquid quod subsistere potest a se, sed ab alio, et hoc rursus ab alio, et demum a Primo, et id per nexum correspondentiarum, inde {1}possunt illi qui aliqua judicii extensione {2}gaudent, concludere quod inter hominem et caelum correspondentia sit, et porro quod inter caelum et Dominum, Qui Primus.


@1 potest @2 gaudet


 


(2) 直訳


55 Repraesentationes non aliud sunt quam imagines spiritualium in naturalibus, et cum illa rite repraesentantur in his, tunc correspondent: 表象自然的ものの中の霊的な映像以外の何ものでもない、またそれら〔前者〕が正しくこれら〔後者〕の中に表象されるとき、その時、対応する。


at qui non novit quid spirituale est, sed solum quid naturale, is putare potest quod tales repraesentationes et inde correspondentiae non dari possent, dicere enim apud se, quomodo potest spirituale agere in materiale; しかし、何霊的なものかない者は、しかし、何が自然的なものかだけ〔知っている〕、彼は考えることができる〔ここは意訳します〕、このような表象とここからの対応が存在することができないこと、というのは自分自身のもとで言うことが〔できる〕から、どのように霊的なものが自然的なものの中で働くことができるのか。


sed si velit reflectere super illa quae in se quolibet momento fiunt, aliquam ideam illorum sibi poterit comparare, nempe quomodo voluntas potest agere in musculos corporis et sistere reales actiones, et quoque quomodo cogitatio potest agere in organa loquelae, movendo pulmones, tracheam, guttur, linguam, labia, et sistere loquelam, tum quomodo affectiones agere possint in faciem, et ibi sistere sui imagines, adeo ut inde sciat saepe alter quid cogitet et velit; しかしもしそれらについて熟考することを欲するなら、それらは自分自身の中にどんな瞬間にも生じている、それらの何らかの観念を自分自身に得ることができる、すなわちどのように意志身体筋肉また現実(実在する)を示すことができるかそしてまたどのように思考しの器官くことが、肺、気管、のど、舌、くちびるをかしてまたしをすことができるかなおまたどのように情愛またそこにそれ自体映像すことができるかこれほどにここからしばしば、意志しているか


haec possunt dare aliquam ideam repraesentationum et correspondentiarum; これらは表象対応らかの観念えることができる


quia nunc talia sistuntur in homine, et quia non datur aliquid quod subsistere potest a se, sed ab alio, et hoc rursus ab alio, et demum a Primo, et id per nexum correspondentiarum, inde {1}possunt illi qui aliqua judicii extensione {2}gaudent, concludere quod inter hominem et caelum correspondentia sit, et porro quod inter caelum et Dominum, Qui Primus. そこでこのようなものが人間されているのでまたらかのものは存在しないので、自分自身(それ自体)存続することができるものしかし、他のものからまたこれはのものからまた最後「最初のもの()からまたそのことは対応びつきによっている〕、彼らはできる、何らかの判断拡大けられている(まれている)者、結論することが、人間天界対応があることまたさらに天界その「最初のもの()」〔である〕。


@1 potest 注1 potestpossunt illiに換えた

@2 gaudet 注2 gaudetgaudentに換えた

原典講読『最大の人とその対応』 55(訳文)

 

(3) 訳文

55表象自然的ものの中の霊的な映像以外の何ものでもなく、また前者〔霊的なもの〕が正しく後者〔自然的もの〕の中に表象される時、対応する。しかし、何霊的なものからず、何が自然的なものかだけ知っている者は、、このような表象とここからの対応が存在することはできない、と考えてしまう、というのは自分自身のもとで、どのように霊的なものが自然的なものの中で働くことができるのか、と言うことができるから。しかしもしそれらについて熟考することを欲するなら、それらは自分自身の中にどんな瞬間にも生じている、それらの何らかの観念を自分自身に得ることができる。すなわちどのように意志身体筋肉また実在するすことができるかそしてまたどのように思考肺、気管、のど、舌、くちびるをかして、話しの器官くことがまたしをすことができるかなおまたどのように情愛ここからしばしば、意志しているかるほどに、またそこにそれ自体映像すことができるか、である。これらは表象対応らかの観念えることができるそこでこのようなものが人間されているのでまたそれ自体存続することができるらかのものは存在せず、しかし、他のものからまたこれはのものからまた最後「最初から存在またそのことは対応びつきによっているので、何らかの判断拡大まれている者は、人間天界またさらに天界「最初である対応があることを結論

原典講読『最大の人とその対応』 56

 

(1) 原文「4045番」


56 Quia correspondentia talis datur, et caelum distinctum est in plures minores caelos, et hi in adhuc minores, et ubique in societates, sunt ibi caeli qui referunt cerebrum et cerebellum in communi, ac in caelis illis qui referunt partes seu membra quae in cerebris, sicut qui referunt duram matrem, qui tenuem seu piam matrem, qui sinus, tum qui corpora et cava ibi, ut qui corpus callosum, corpora striata, glandulas minores, ventriculos, infundibulum, et sic porro; quales itaque sunt, qui unum ac alterum referunt, mihi detectum est, ut constare potest a sequentibus.


 


(2) 直訳


56 Quia correspondentia talis datur, et caelum distinctum est in plures minores caelos, et hi in adhuc minores, et ubique in societates, sunt ibi caeli qui referunt cerebrum et cerebellum in communi, ac in caelis illis qui referunt partes seu membra quae in cerebris, sicut qui referunt duram matrem, qui tenuem seu piam matrem, qui sinus, tum qui corpora et cava ibi, ut qui corpus callosum, corpora striata, glandulas minores, ventriculos, infundibulum, et sic porro; このような対応存在するので、また天界は多くのさらに小さい天界に分けられる、またこれらはさらに小さいものに〔分けられる〕、またどこでも社会の中に、そこに天界がある、それは全般的に(共通に)脳と小脳に関係する(対応する、表わす)、そして天界の中にそれらが〔ある〕、部分または身体の一部、それは脳の中に〔ある〕、それは硬膜に関係する(対応する、表わす)ような、それは薄いまたは軟膜、それは洞(とう)、なおまたそれはそこに体(たい)と腔(こう)、例えばそれは脳梁(のうりょう)1、線条体、小腺☆2、脳室、漏斗管、その他。


1 corpus callosumはレキシコン(10月末に発刊決定)ありませんでした。もう校正はやめにします「増補」としましよう。


2 glandulas minoresもレキシコンにありませんがこれは(増補としないで)小腺でよいでしょう。


quales itaque sunt, qui unum ac alterum referunt, mihi detectum est, ut constare potest a sequentibus. そこでどんなものであるかあるものそしてもの関係する(対応する、表わす)もの、私らかにされた(わされた)、続くものかららかにすることができるように


 


(3) 訳文


56 このような対応存在するので、また天界は多くのさらに小さい天界に、またこれらはさらに小さいものに分けられる。また天界のどこでもその中に、全般的に脳と小脳をわす社会があり、そして天界の中に、脳の中の部分を表わすような社会がある。それは硬膜、薄いまたは軟膜、洞(とう)、なおまたそこの体(たい)と腔(こう)、例えばそれは脳梁(のうりょう)、線条体、小腺、脳室、漏斗管、その他に対応するようなものである。

 そこであるものそしてものわすものがどんなものであるか、続くものかららかにすることができるように、私わされた