原典講読『宗教と生活』 23

 

(1) 原文「957番」


23  Idea de Deo est omnium primaria, nam qualis illa est, talis est homini communicatio cum caelo, et conjunctio cum Domino; et inde talis est homini illustratio, affectio veri et boni, perceptio, intelligentia et sapientia; haec enim non ex homine sunt, sed ex Domino secundum conjunctionem cum Ipso. Idea de Deo est idea de Domino ac de Ipsius Divino, nam non alius est Deus caeli et Deus terrae, sicut Ipse docet apud Matthaeum,


 


“Data est Mihi omnis potestas in caelo et in terra” (xxviii. 18).


 


Sed idea de Domino est plena magis et minus, et clara magis et minus; plena est in intimo caelo, minus plena in medio, et adhuc minus plena in ultimo; quare illi qui in intimo caelo in sapientia sunt, illi qui in medio in intelligentia, et illi qui in ultimo in scientia; idea clara est apud angelos qui in medio societatum caeli sunt, ac minus clara apud illos qui circum sunt, secundum gradus distantiae a medio.


Omnes in caelis sortiuntur loca secundum plenitudinem et claritatem ideae de Domino; etiam in correspondente sapientia sunt, et in correspondente felicitate. Omnes qui non ideam Divini de Domino habent, quemadmodum Sociniani et Ariani, sub caelis sunt, ac infelices. Illi qui habent ideam duplam, nempe de Deo invisibili et de Deo visibili sub forma humana, etiam sub caelis manent, nec recipiuntur priusquam unum Deum ac Ipsum visibilem agnoscunt. Quidam loco Dei visibilis vident sicut aliquod aereum, et id ex idea quia Deus vocatur spiritus; si apud eos illa idea non vertitur in ideam Hominis, sic Domini, nec acceptantur. Illi autem qui ideam de Deo sicut de intimo Naturae habent, rejiciuntur, quia non possunt quin cadant in ideam Naturae pro Deo. Omnes gentes quae unum Deum crediderunt, ac ideam Hominis de Ipso habuerunt, recipiuntur a Domino. Ex his constare potest quinam sunt qui Ipsum Deum, et qui alios deos, colunt; ita qui secundum primum decalogi praeceptum vivunt, et qui non vivunt.


 


(2) 直訳


Idea de Deo est omnium primaria, nam qualis illa est, talis est homini communicatio cum caelo, et conjunctio cum Domino; 神についての観念は、すべての〔観念で〕第一位の(主要な、最初の)のである、なぜなら、それがどのようなものであるか〔によって〕、そのようなものであるから、人間に、天界との伝達(伝達手段)、また主との結合が。


et inde talis est homini illustratio, affectio veri et boni, perceptio, intelligentia et sapientia; またそこから、そのようなものである、人間に、照らし、真理と善の情愛、知覚、理解力(知性)と知恵。


haec enim non ex homine sunt, sed ex Domino secundum conjunctionem cum Ipso. というのは、これらのものは人間から存在しないから、しかし主から、その方との結合にしたがって〔存在する〕。


Idea de Deo est idea de Domino ac de Ipsius Divino, nam non alius est Deus caeli et Deus terrae, sicut Ipse docet apud Matthaeum, 神についての観念は、主についての観念そしてその方の神性について〔の観念〕である、なぜなら、他の者は天の神と地の神ではないから、その方が「マタイ」のもとで教えられているように、


“Data est Mihi omnis potestas in caelo et in terra” (xxviii. 18). 「天の中と地の中で、すべての力がわたしに与えられている」(28:18)


Sed idea de Domino est plena magis et minus, et clara magis et minus; しかし、主についての観念は、多くまた少なく満ちている、また多くまた少なく明るい☆。


読みづらいでしょうか? やや意訳すれば「完全さで多い、少ないがあり、また明るさで多い、少ないがある」でしょうか。


plena est in intimo caelo, minus plena in medio, et adhuc minus plena in ultimo; 最内部の天界の中でで完全である(満ちている)、中間〔の天界〕の中で少なく満ちている、最外部の(最も低い)〔天界の〕中ではなおさらに少なく満ちている。


quare illi qui in intimo caelo in sapientia sunt, illi qui in medio in intelligentia, et illi qui in ultimo in scientia; それゆえ、彼らは、最内部の天界の中にいる者は知恵の中にいる、彼らは、中間の〔天界の〕中にいる者は理解力(知性)の中に、また彼らは、最外部の(最も低い)〔天界の〕中にいる者は知識の中にいる。


idea clara est apud angelos qui in medio societatum caeli sunt, ac minus clara apud illos qui circum sunt, secundum gradus distantiae a medio. 観念は、天使のもとで明るい、天界の社会の中(真ん中)中心にいる者、そして彼らのもとで少なく明るい、周囲にいる者、中央からの隔たりの段階(程度)にしたがって。


Omnes in caelis sortiuntur loca secundum plenitudinem et claritatem ideae de Domino; 天界の中のすべての者は、主についての観念の満たされること(完全さ)と明るさにしたがって場所を割り当てられている。


etiam in correspondente sapientia sunt, et in correspondente felicitate. さらにまた、〔その者たちは〕対応する知恵の中に、また対応する幸福の中にいる。


Omnes qui non ideam Divini de Domino habent, quemadmodum Sociniani et Ariani, sub caelis sunt, ac infelices.  すべての者は、主について神性の観念を持たない者、ソッツィーニの信奉者☆1やアリウス主義の信奉者☆2のように、天界の下方にいる、そして不幸である。


1 ソッツィーニ(1539-1604) :イタリアに生まれた反三位一体論的立場の神学者。


2 アリウス(256?-331):キリストの神性を否定したアレクサンドリアの神学者。


Illi qui habent ideam duplam, nempe de Deo invisibili et de Deo visibili sub forma humana, etiam sub caelis manent, nec recipiuntur priusquam unum Deum ac Ipsum visibilem agnoscunt. 彼らは、二重の観念を持つ者、すなわち、見えない神について〔の観念〕と人間の形のもとに見える神について〔の観念を持つ者は〕、さらにまた天界の下方にとどまる、受け入れられもしない、ひとりの神そして見えるその方を認めるより前に(~しないうち)


Quidam loco Dei visibilis vident sicut aliquod aereum, et id ex idea quia Deus vocatur spiritus; ある者は、見える神の代わりに空気の何らかのようなものを見る、また、そのことは観念から〔である〕、神が霊と呼ばれるので。


si apud eos illa idea non vertitur in ideam Hominis, sic Domini, nec acceptantur. もし、彼らのもとでその観念が人間〔として〕の、このようにして主のもの〔観念〕に変えられないなら、〔彼らは〕受け入れられない。


Illi autem qui ideam de Deo sicut de intimo Naturae habent, rejiciuntur, quia non possunt quin cadant in ideam Naturae pro Deo. けれども、彼らは、神について〔神とは〕自然の最内部のものについてのような観念を持つ者は、追い払われる、神の代わりに(として)自然の観念の中へ落ち込まないことはできない☆からである。


non posse quinは「~でないことは~できない」「~でないはずはない」という意味です。意訳すれば「どうしても落ち込んでしまう」といったところでしょうか。


Omnes gentes quae unum Deum crediderunt, ac ideam Hominis de Ipso habuerunt, recipiuntur a Domino.  すべての異教徒たちは、その者たちはひとりの神を信じた、そしてその方について人間〔として〕の観念を持った、主により受け入れられる。


Ex his constare potest quinam sunt qui Ipsum Deum, et qui alios deos, colunt; これらから明らかにすることができる、だれであるか、その者は神ご自身を、またその者は他の神々を、崇拝する。


ita qui secundum primum decalogi praeceptum vivunt, et qui non vivunt. そのように、十戒の戒めの第一のものにしたがって生活する者を、また生活しない者を〔明らかにすることができる〕。☆


英訳書の注に「スヴェーデンボリは、ここで「黙示録」第15章の解説を終え、第16章に進んでいる」とあります。


 


(3) 訳文(『黙示録講解』957)


 23 神についての観念は、すべての観念で第一のものである、なぜなら、それがどのようなものであるかによって、人間にとって天界との伝達、また主との結合がそのようなものであり、またそこから、人間の照らし、真理と善の情愛、知覚、知性と知恵もそのようなものであるから。というのは、これらのものは人間からは存在しないで、主からその方との結合にしたがって存在するから。神についての観念とは、主についての観念そしてその方の神性についての観念である、なぜなら、その方が「マタイ」のもとで教えられているように、他の者は天と地の神ではないから、


 


 「天においても地においても、すべての力がわたしに与えられている」(28:18)


 


 しかし、主についての観念は、完全さで多い、少ないがあり、また明るさで多い、少ないがある。最内部の天界の中ででは完全であり、中間の天界で完全さは少なく、最外部の天界の中で、完全さはなおさら少ない。それゆえ、最内部の天界の中にいる者は知恵の中に、中間の天界の中にいる者は知性の中に、また最外部の天界の中にいる者は知識の中にいる。観念は、天界の社会の真ん中にいる天使のもとで明るい、そして周囲にいる者は中央からの隔たりの程度にしたがって明るさが少ない。


 天界の中のすべての者は、主についての観念の完全さと明るさにしたがって場所を割り当てられている。さらにまた、その者たちは対応する知恵の中に、対応する幸福の中にいる。


主について神性の観念を持たないすべての者は、ソッツィーニの信奉者☆1やアリウス主義の信奉者☆2のように、天界の下方にいて、不幸である。二重の観念、すなわち、見えない神についての観念と人間の形のもとに見える神についての観念を持つ者もまた天界の下方にとどまり、ひとりの神そして見えるその方を認めないうち 受け入れられない。


 ある者は、神が霊と呼ばれるので、その観念から、見える神の代わりに空気からの何らかのものを見る。彼らのもとでその観念が人間としての、このようにして主についての観念に変えられないなら、〔彼らは〕受け入れられない。けれども、神について〔神とは〕自然の最内部のものである、といった観念を持つ者は追い払われる、自然を神とする観念の中へ落ち込まざるえないからである。


ひとりの神を信じ、そしてその方について人間としての観念を持ったすべての異教徒たちは、主により受け入れられる。


 これらから、神ご自身を崇拝する者がだれか、また他の神々を崇拝する者がだれか、したがって、


十戒の第一の戒めにしたがって生活する者、またその生活しない者がだれかを明らかにすることができる。


 


1 ソッツィーニ(1539-1604) :イタリアに生まれた反三位一体論的立場の神学者。


2 アリウス(256?-331):キリストの神性を否定したアレクサンドリアの神学者。

コメントを残す