原典講読「神の摂理』 304, 305, 306

 

(1) 原文


304.  Jucunda illa, quia faciunt vitam cujusvis in singulari, et omnium in communi, non sentiuntur ab illis qui in illis sunt, sed opposita sentiuntur quando appropinquant, imprimis cum vertuntur in odores; quodlibet enim jucundum correspondet odori, ac in spirituali mundo in illud converti potest; et tunc sentitur commune jucundum in caelo, sicut odor horti, cum varietate secundum fragrantia ibi ex floribus et fructibus; et commune jucundum in inferno sentitur sicut stagnata aqua in quam conjectae sunt diversae sordes, cum varietate secundum maleolentia ex putribus et nidorosis inibi. Quomodo autem jucundum cujusvis affectionis boni in caelo, et jucundum concupiscentiae mali in inferno, sentitur, datum etiam est scire, sed prolixum foret hic illud exponere.


 


(2) 直訳


Jucunda illa, quia faciunt vitam cujusvis in singulari, et omnium in communi, non sentiuntur ab illis qui in illis sunt, sed opposita sentiuntur quando appropinquant, imprimis cum vertuntur in odores; それらの快さは、個々のもの(特定のもの)の中でそれぞれのいのちをつくるので、また共通のもの(全般的なもの)の中ですべての者〔のいのち〕、彼らから感じられない、それらの中にいる者、しかし、対立するものが感じられる、近づく時、特に、においの中で変えられるとき。


quodlibet enim jucundum correspondet odori, ac in spirituali mundo in illud converti potest; というのは、どんな快さでもにおいに対応するから、そして霊界の中でその中に変わることができる。


et tunc sentitur commune jucundum in caelo, sicut odor horti, cum varietate secundum fragrantia ibi ex floribus et fructibus; またその時、天界の中で共通の快さが感じられる、庭園の匂いのように、変化とともに、花と実からそこに香ばしさ(芳香)したがって。


et commune jucundum in inferno sentitur sicut stagnata aqua in quam conjectae sunt diversae sordes, cum varietate secundum maleolentia ex putribus et nidorosis inibi. また、地獄の中で共通の快さが感じられる、よどんだ水のように、その中にいろいろな汚物が投げ込まれている、変化とともに、その中に腐ったものと悪臭☆からいやな臭い☆にしたがって。


名詞maleolentiaも形容詞nidorosusも「悪臭」なので、一つだけにして訳すしかないでしょう。


Quomodo autem jucundum cujusvis affectionis boni in caelo, et jucundum concupiscentiae mali in inferno, sentitur, datum etiam est scire, sed prolixum foret hic illud exponere. けれども、天界の中で善の情愛の快さがどのように、また地獄の中で悪の欲望の快さが〔どのように〕、感じられるか、さらにまた知ることが与えられた、しかし、長たらしいものになった☆、ここにそれらを説明すること。


☆ 接続法・未完了です。おわかりとは思いますが、ここは条件文で、条件節(前提)が省略されている、見なします。すなわち説明することを「するとしたら」、「~となってしまうであろう」ということです。


 


(3) 訳文


304.  それらの快さは、個々のものの中でそれぞれの者のいのちを、また共通のものの中ですべての者のいのちつくるので、それらの中にいる者には感じられない、しかし、近づく時、特に、においが変えられるとき。対立するものが感じられる。というのは、どんな快さも、においに対応し、そして霊界の中でそのにおいに変わることができるからである。その時、天界の中では共通の快さが、庭園の花と実からそこの香ばしさにしたがって、変化とともに匂うように感じられる。また、地獄の中では共通の快さが、いろいろな汚物が投げ込まれて、腐ったものからのいやな臭いにしたがってその変化とともに、よどんだ水のように感じられる。


 天界の中で善の情愛の快さがどのように、また地獄の中で悪の欲望の快さがどのように感じられるか、さらにまた知ることが与えられたが、しかし、ここにそれらを説明するなら、長たらしいものになるであろう。


 


 (1) 原文


305.  Audivi plures advenas e mundo conquestos, quod non sciverint quod sors vitae illorum foret secundum affectiones amoris illorum; dicentes quod in mundo non de illis cogitaverint, minus de jucundis illorum, quia id amaverunt quod jucundum illis fuit; et quod solum crediderint, quod cuivis sors esset secundum cogitationes ex intelligentia, imprimis secundum cogitationes ex pietate, et quoque ex fide. Sed illis responsum est, quod scire potuerint si voluerint, quod malum vitae sit ingratum caelo et injucundum Deo, ac gratum inferno ac jucundum diabolo; et vicissim, quod bonum vitae sit gratum caelo ac jucundum Deo, ac ingratum inferno et injucundum diabolo, et inde quoque quod malum in se puteat, ac bonum in se fragret: et cum id potuerunt scire si voluerunt, cur non fugerunt mala ut infernalia et diabolica, et cur illis faverunt ex unica causa quia jucunda fuerunt? Et quia nunc sciunt quod jucunda mali tam tetre oleant, etiam scire possunt quod ita scatentes non in caelum venire possint. Post hoc responsum contulerunt se ad illos qui in similibus jucundis erant, quia ibi et non alibi respirare potuerunt.


 


(2) 直訳


Audivi plures advenas e mundo conquestos, quod non sciverint quod sors vitae illorum foret secundum affectiones amoris illorum; 私は世から〔霊たちの世界に〕到着した者の多くの不平を聞いた、彼らのいのち(生活)の運命が彼らの愛の情愛にしたがっていたことを知らなかったこと。


dicentes quod in mundo non de illis cogitaverint, minus de jucundis illorum, quia id amaverunt quod jucundum illis fuit; 言って、世の中でそれらについて考えなかった、ましてそれらの快さについて、それを愛したので、彼らに快かったこと。


et quod solum crediderint, quod cuivis sors esset secundum cogitationes ex intelligentia, imprimis secundum cogitationes ex pietate, et quoque ex fide. また単に信じたこと、それぞれの運命は知性からの思考にしたがっていたこと、特に敬虔からの思考にしたがって、そしてまた信仰から。


Sed illis responsum est, quod scire potuerint si voluerint, quod malum vitae sit ingratum caelo et injucundum Deo, ac gratum inferno ac jucundum diabolo; しかし、彼らに答えられた、もし欲したなら知ることができたこと、いのち(生活)悪は天界で不愉快(いやなもの)であること、また神に不快、そして地獄で楽しい、そして悪魔に快い。


et vicissim, quod bonum vitae sit gratum caelo ac jucundum Deo, ac ingratum inferno et injucundum diabolo, et inde quoque quod malum in se puteat, ac bonum in se fragret: また逆に、いのち(生活)善は天界で楽しいものであること、そして神に快い、そして地獄で不愉快(いやなもの)、また悪魔に不快、またここからもまた、悪は本質的に悪臭を放つ、そして善は本質的に香る。


et cum id potuerunt scire si voluerunt, cur non fugerunt mala ut infernalia et diabolica, et cur illis faverunt ex unica causa quia jucunda fuerunt? またそのことをもし欲するなら知ることができたとき、なぜ、悪を避けなかったのか? 地獄のものと悪魔のもののように、またなぜそれらに好意を持った(賛同した)のか、ただ一つの理由から、快かったから〔という〕。


Et quia nunc sciunt quod jucunda mali tam tetre oleant, etiam scire possunt quod ita scatentes non in caelum venire possint. また、今や、悪の快さはこのように忌まわしく悪臭を放つことを知ったので、さらにまた知ることができる、このように〔悪臭に〕満ちている者は天界にやって来ることができないこと。


Post hoc responsum contulerunt se ad illos qui in similibus jucundis erant, quia ibi et non alibi respirare potuerunt. この答え(応答)後、彼らは彼らのところへ行った、同じような快さの中にいた者、そこに〔なら呼吸でき〕また他のところで呼吸することができなかったので。


 


(3) 訳文


305.  私は、自分たちのいのち(生活)の運命が自分たちの愛の情愛にしたがっていたことを知らなかった、という世から〔霊たちの世界に〕到着した多くの者の不平を聞いた。世の中で、それらについて、ましてそれらの快さについて考えなかった、自分たちに快かったのでそれを愛したから、また、それぞれの運命は知性からの思考に、特に敬虔からまた信仰からの思考にしたがっていると単に信じたである、と言っていた。


 しかし、彼らに答えられた。いのち(生活)悪は天界で不愉快なもの、また神に不快であり、そして地獄で楽しく、悪魔に快いものであること、また逆に、いのち(生活)善は天界で楽しく、神に快いものであり、地獄で不愉快なもの、悪魔に不快なものであり、またここからもまた、悪は本質的に悪臭を放ち、善は本質的に香ることを、もし欲したなら知ることができたことであり、またそのことを欲するなら知ることができたとき、なぜ、悪を地獄のものと悪魔のもののように避けなかったのか? またただ快かったからという一つの理由からそれらに賛同したのか?〔という質問である〕


 また、今や、悪の快さはこのように忌まわしく悪臭を放つことを知ったので、さらにまた、このように〔悪臭に〕満ちている者は天界にやって来ることができないことを知ることができる。


 この答え後、彼らは同じような快さの中にいた者のところへ行った。そこでなければ呼吸することができなかったからである。


 


(1) 原文


306.  Ex idea caeli et inferni nunc data constare potest qualis est mens hominis; nam, ut dictum est, mens seu spiritus hominis est in minima forma vel caelum vel infernum; quod nempe interiora ejus sint merae affectiones et inde cogitationes, distinctae in genera et species, sicut in societates majores et minores, ac conjunctae ut unum agant; et quod Dominus illas regat similiter ut regit caelum aut infernum. Quod homo sit in minima forma vel caelum vel infernum, videatur in opere De Caelo et Inferno, an. 1758, Londini edito (n. 51-87).


 


(2) 直訳


Ex idea caeli et inferni nunc data constare potest qualis est mens hominis; 今、与えられた天界と地獄についての観念から、人間の心がどんなものであるか明らかにすることができる。


nam, ut dictum est, mens seu spiritus hominis est in minima forma vel caelum vel infernum; なぜなら、言われたように、人間の心または霊は、最小の形の中にあるから、あるいは天界あるいは地獄。


quod nempe interiora ejus sint merae affectiones et inde cogitationes, distinctae in genera et species, sicut in societates majores et minores, ac conjunctae ut unum agant; すなわち、彼の内的なものは情愛そのものである、またここからの思考、属と種に分かれて、大小の社会の中のように、そして一つとして働くように結合して。


et quod Dominus illas regat similiter ut regit caelum aut infernum. また、主はそれらを同じように支配されること、天界または地獄を支配されるように。


Quod homo sit in minima forma vel caelum vel infernum, videatur in opere De Caelo et Inferno, an. 1758, Londini edito (n. 51-87). 人間があるいは天界あるいは地獄の最小の形の中にあることは、著作『天界と地獄』の中に見られる、1758年、ロンドン(で出)(51-87)


 


(3) 訳文


306.  今、与えられた天界と地獄についての観念から、人間の心がどんなものであるか明らかにすることができる。なぜなら、言われたように、人間の心または霊は、天界あるいは地獄の最小の形をしているから。すなわち、彼の内的なものは、大小の社会の中のように属と種に分かれて、そして一つとして働くように結合している情愛とここからの思考そのものである。また、主はそれらを天界または地獄を支配されのと同じように支配されている。


 人間が天界あるいは地獄の最小の形をしていることは、1758年ロンドンで出版した著作『天界と地獄』の中に見られる(51-87)

コメントを残す