原典講読「神の摂理』 136(前半)

 

(1) 原文


136.  (iii.) Quod nemo reformetur per minas et poenas, quia cogunt.Notum est, quod externum non possit cogere internum, sed quod internum possit cogere externum: tum notum est, quod internum ita renuat coactum ab externo, ut avertat se. Et quoque notum est, quod jucunda externa allectent internum ad consensum et ad amorem: notum etiam esse potest, quod detur internum coactum ac internum liberum. Sed haec omnia, tametsi nota sunt, usque illustranda sunt; sunt enim plura, quae dum audiuntur, statim percipiuntur quod ita sit, quia sunt vera, et inde affirmantur; sed si non simul per rationes confirmantur, possunt per argumentationes ex fallaciis infirmari, et tandem negari. Quare illa, quae nunc dicta sunt ut nota, reassumenda sunt, et rationaliter confirmanda. [2.] Primo, Quod externum non possit cogere internum, sed quod internum possit cogere externum. Quis potest cogi ad credendum et ad amandum? Ad credendum non aliquis plus potest cogi, quam ad cogitandum quod ita sit, cum non ita cogitate; et ad amandum non aliquis plus potest cogi quam ad volendum quod non vult: fides etiam est cogitationis, et amor est voluntatis. Sed internum per externum cogi potest, ne loquatur male contra leges regni, mores vitae, et sanctitates ecclesiae; internum ad hoc per minas et poenas potest cogi, et quoque cogitur et cogendum est. Sed hoc internum non est internum proprie humanum; sed est internum quod homo commune habet cum bestiis, quae etiam possunt cogi. Internum humanum residet supra hoc internum animale. Internum humanum hic intelligitur, quod non cogi potest. [3.] Secundo, Quod internum ita renuat coactum ab externo, at avertat se. Causa est, quia internum vult in libero esse, et amat liberum; liberum enim est amoris seu vitae hominis, ut supra ostensum est; quare dum liberum sentit se cogi, retrahit se quasi in se, et avertit se, et spectat coactum sicut suum inimicum; amor enim qui facit vitam hominis, exacerbatur, ac facit ut homo cogitet quod sic non suus sit, consequenter quod non vivat sibi. Quod internum hominis tale sit, est ex lege Divinae Providentiae Domini ut homo ex libero secundum rationem agat. [4.] Ex his patet, quod damnosum sit, homines ad cultum Divinum per minas et poenas cogere. Sed sunt qui patiuntur se ad religionem cogi, et sunt qui non patiuntur. Qui patiuntur se ad religionem cogi, sunt multi ex gente Pontificia; sed hoc fit apud illos, apud quos nihil interni est in cultu, sed omne externum. Qui non patiuntur se cogi, sunt multi ex gente Anglica; ex hoc fit quod internum sit in cultu eorum, et quod in externo est, sit ab interno. Interiora horum quoad religionem in luce spirituali apparent sicut candidae nubes; at interiora priorum quoad religionem in luce caeli apparent sicut furvae nubes. Utrumque hoc datur videri in mundo spirituali, et qui vult visurus est, dum in illum mundum post mortem venit. Praeterea, cultus coactus includit mala, quae tunc latent sicut ignes in lignis sub cinere, qui se continue fomentant et dilatant, usque dum erumpunt in incendium: at cultus non coactus sed spontaneus non includit mala; quare sunt sicut ignes, qui statim efflagrant et dissipantur. Ex his patet, quod internum ita renuat coactum, ut avertat se. Quod internum cogere possit externum, est quia internum est sicut dominus, ac externum sicut famulus. [5.] Tertio, Quod jucunda externa allectent internum ad consensum, et quoque ad amorem. Jucunda sunt duplicis generis, jucunda intellectus et jucunda voluntatis; jucunda intellectus sunt etiam jucunda sapientiae, et jucunda voluntatis sunt etiam jucunda amoris; nam sapientia est intellectus, et amor est voluntatis. Nunc quia jucunda corporis et ejus sensuum, quae sunt jucunda externa, unum agunt cum jucundis internis, quae sunt intellectus et voluntatis, sequitur quod sicut internum renuit coactum ab externo, usque ut avertat se, ita internum grate aspiciat jucundum in externo, usque ut vertat se ad illud; sic fit consensus a parte intellectus, et amor a parte voluntatis. [6.] Omnes infantes in mundo spirituali in sapientiam angelicam, et per illam in amorem caelestem, per jucunda et amoena a Domino introducuntur; primum per pulchra in domibus, et per amoena in hortis: deinde per repraesentativa spiritualium, quae interiora mentis eorum voluptate afficiunt; et demum per vera sapientiae, et sic per bona amoris; ita continue per jucunda in suo ordine; primum per jucunda amoris intellectus et ejus sapientiae, et demum per jucunda amoris voluntatis, qui fit amor vitae eorum, sub quo reliqua, quae per jucunda intraverunt, subordinata tenentur. [7.] Hoc fit, quia omne intellectus et voluntatis formandum est per externum, antequam formatur per internum; omne enim intellectus et voluntatis formatur primum per illa quae intrant per sensus corporis, imprimis per visum et auditum: at cum primus intellectus et prima voluntas formata sunt, tunc internum cogitationis spectat illa ut externa cogitationis suae, et vel conjungit se cum illis, vel separat se ab illis; conjungit se cum illis si jucunda sunt, et separat se ab illis si non sunt. [8.] At probe sciendum est, quod internum intellectus non conjungat se cum interno voluntatis, sed quod internum voluntatis se conjungat cum interno intellectus, ac faciat ut conjunctio reciproca sit; sed hoc fit ab interno voluntatis, et ne hilum ab interno intellectus. Inde est, quod homo non per solam fidem possit reformari, sed per amorem voluntatis, qui facit sibi fidem. [9.] Quarto, Quod detur internum coactum ac internum liberum. Internum coactum datur apud illos, qui in solo cultu externo et nullo interno sunt; internum eorum enim est id cogitare et velle, ad quod externum cogitur. Hi sunt qui in cultu hominum vivorum et mortuorum sunt, et inde in cultu idolorum, inque fide miraculorum; apud hos non datur aliud internum, quam quod simul externum est. Apud illos autem qui in interno cultus sunt, datur internum coactum; unum ex timore, et alterum ex amore: internum coactum ex timore, est apud illos, qui in cultu sunt ex timore cruciatus inferni et ejus ignis; sed hoc internum non est internum cogitationis, de quo prius actum est, sed externum cogitationis, quod hic vocatur internum quia est cogitationis: internum cogitationis, de quo prius actum est, non potest cogi ab aliquo timore; sed potest cogi ab amore et a timore jacturae ejus. Timor Dei in genuino sensu non aliud est. Cogi ab amo
re et a timore jacturae ejus, est semetipsum cogere; quod semetipsum cogere non sit contra libertatem et rationalitatem, videbitur infra.


 


(2) 直訳


(iii.) Quod nemo reformetur per minas et poenas, quia cogunt.― (ii.) だれもおどし(脅迫)や罰によって改心されないこと、強制するので―


Notum est, quod externum non possit cogere internum, sed quod internum possit cogere externum tum: よく知られている、外なるものは内なるものを強制することができないこと、しかし、内なるものは外なるものを強制することができること。


notum est, quod internum ita renuat coactum ab externo, ut avertat se. よく知られている、内なるものはそのように外なるものによる強制を拒絶すること、それ自体で背くように。


Et quoque notum est, quod jucunda externa allectent internum ad consensum et ad amorem: さらにまたよく知られている、外なる快さは内なるものを誘うこと、同意(一致)へ、また愛へ。


notum etiam esse potest, quod detur internum coactum ac internum liberum. さらにまた知られることができる、強制された内なるものと自由な内なるものが存在すること。


Sed haec omnia, tametsi nota sunt, usque illustranda sunt; しかし、これらすべてのことは、たとえ知られていても、それでも説明されるべきである。


sunt enim plura, quae dum audiuntur, statim percipiuntur quod ita sit, quia sunt vera, et inde affirmantur; というのは多くのものがあるから、それらは聞かれる時、そのようであることが直ちに知覚される、真理であるので、また、ここから肯定される。


sed si non simul per rationes confirmantur, possunt per argumentationes ex fallaciis infirmari, et tandem negari. しかし、もし同時に理性によって確信されないなら、欺きからの論証によって弱められることができる、またついに否定されることが〔できる〕。


Quare illa, quae nunc dicta sunt ut nota, reassumenda sunt, et rationaliter confirmanda. それゆえ、それらは、それらは今、知られているとして言われた、再び取り上げ(戻る)れなければならない、また理性的に確信されなければならない。


[2.] Primo, Quod externum non possit cogere internum, sed quod internum possit cogere externum.― [2.] 最初(第一)に、「外なるものは内なるものを強制することができないこと、しかし、内なるものは外なるものを強制することができること」―


Quis potest cogi ad credendum et ad amandum? だれが強制されることができるか、信じることへ、また愛することへ?


Ad credendum non aliquis plus potest cogi, quam ad cogitandum quod ita sit, cum non ita cogitate: 信じることへ、ある者はさらに多く強制されることができない、そのようであることを考えることへよりも、そのように強制されてないとき。


et ad amandum non aliquis plus potest cogi quam ad volendum quod non vult: また愛することへ、ある者はさらに多く強制されることができない、意志しないことを意志することへよりも。


fides etiam est cogitationis, et amor est voluntatis. さらにまた、信仰は思考に属するものである、また愛は意志に属するものである。


Sed internum per externum cogi potest, ne loquatur male contra leges regni, mores vitae, et sanctitates ecclesiae; しかし、内なるものは外なるものによって強制されることができる、国の法律、生活の習慣(風習)、教会の聖なるものに対して悪く語らないように。


internum ad hoc per minas et poenas potest cogi, et quoque cogitur et cogendum est. 内なるものはこのことへおどしと罰によって強制されることができる、そしてまた強制される、また強制されなければならない。


Sed hoc internum non est internum proprie humanum; しかし、この内なるものは人間に固有の(特有の)なるものではない。


sed est internum quod homo commune habet cum bestiis, quae etiam possunt cogi. しかし、内なるものである、人間が獣と共通に持つもの、それもまた強制されることができる。


Internum humanum residet supra hoc internum animale. 人間の内なるものは、この動物の内なるもの上に住む。


Internum humanum hic intelligitur, quod non cogi potest. 人間の内なるものは、ここに意味されている、それは強制されることができない。


[3.] Secundo, Quod internum ita renuat coactum ab externo, at avertat se.― [3.] 第二に、「内なるものはそのように外なるものによる強制を拒絶すること、それ自体で背くように☆」―


ここにミスプリがあります(私の手元の本は1982年版、おそらく、その後に改訂してないでしょう)at avertat seut avertat seです。初版では正しいです。今、スヴェーデンボリ協会へ報告しました。


Causa est, quia internum vult in libero esse, et amat liberum; 理由である、内なるものは自由の中にいることを欲する、また自由を愛するから。


liberum enim est amoris seu vitae hominis, ut supra ostensum est; というのは、自由は人間の愛に属する、すなわち、いのちに属するものであるから、上に示されているように。


quare dum liberum sentit se cogi, retrahit se quasi in se, et avertit se, et spectat coactum sicut suum inimicum; それゆえ、自由はそれ自体が強制されていることを感じる時、それ自体を引っ込める、それ自体の中へのように、またそれ自体を背かせる、また強制を眺める、自分の敵のように。


amor enim qui facit vitam hominis, exacerbatur, ac facit ut homo cogitet quod sic non suus sit, consequenter quod non vivat sibi. というのは、愛は、それは人間のいのちをつくる、怒らせる(いらいらさせる)、そして人間が考えるようにするから、このように自分自身でないことを、したがって自分自身で生きていないことを。


Quod internum hominis tale sit, est ex lege Divinae Providentiae Domini ut homo ex libero secundum rationem agat. 人間の内なるものがこのようなものであることは、主の神的な摂理の法則からである、人間が理性にしたがって自由から行動するようにとの。


[4.] Ex his patet, quod damnosum sit, homines ad cultum Divinum per minas et poenas cogere. [4.] これらから明らかである、有害であること、人間を神の礼拝へおどしや罰によって強制すること。


Sed sunt qui patiuntur se ad religionem cogi, et sunt qui non patiuntur. しかし、自分自身が宗教へ強制されることを許す者がいる、また許さない者がいる。


Qui patiuntur se ad religionem cogi, sunt multi ex gente Pontificia; 自分自身が宗教へ強制されることを許す者は、ローマ教皇の(ローマカトリック教会の)民から多くの者がいる。


sed hoc fit apud illos, apud quos nihil interni est in cultu, sed omne externum. しかし、このことは彼らのもとに生じる、彼らのもとに礼拝の中に内なるものが何もない、しかし、すべてのものに外なるものが。


Qui non patiuntur se cogi, sunt multi ex gente Anglica; 自分自身が強制されることを許さない者は、イギリスの国民から多くの者がいる。


ex hoc fit quod internum sit in cultu eorum, et quod in externo est, sit ab interno. このことから生じる、内なるものが彼らの礼拝の中にあること、また外なるものの中にあること、内なるものからある。


Interiora horum quoad religionem in luce spirituali apparent sicut candidae nubes; これらの内なるものは宗教に関して霊的な光の中で見られる、輝く雲のように。


at interiora priorum quoad religionem in luce caeli apparent sicut furvae nubes. しかし、前者の内なるものは宗教に関して天界の光の中で見られる、黒ずんだ雲のように。


Utrumque hoc datur videri in mundo spirituali, et qui vult visurus est, dum in illum mundum post mortem venit. この二つとも見られることは与えられる、霊界の中で、また欲する者は見るようになる、死後にやって来る時、その世界の中で。


Praeterea, cultus coactus includit mala, quae tunc latent sicut ignes in lignis sub cinere, qui se continue fomentant et dilatant, usque dum erumpunt in incendium: さらに、強制された礼拝は悪を閉じ込める、それらはその時、灰の下の木()の中の火のように隠れている、それらはそれ自体を絶えず燃やす、また広げる、燃え上がる中で突発するまで。


at cultus non coactus sed spontaneus non includit mala; しかし、強制しない(しかし)自発的な礼拝は悪を閉じ込めない。


quare sunt sicut ignes, qui statim efflagrant et dissipantur. それゆえ、火のようである、それは直ちにパッと燃え出す、また消散させられる。


Ex his patet, quod internum ita renuat coactum, ut avertat se. これらから明らかである、内なるものはそのように強制を拒絶すること、それ自体で背くように。


Quod internum cogere possit externum, est quia internum est sicut dominus, ac externum sicut famulus. 内なるものは外なるものを強制することができること、内なるものは主人のようであるからである、そして外なるものは召使いのような。


(3) 訳文


136.  (iii.) おどしや罰は強制するので、だれもそれらによって改心されないこと―


 外なるものは内なるものを強制することができないこと、しかし、内なるものは外なるものを強制することができることは、よく知られている。内なるものはそれ自体で背けるように外なるものによる強制を拒絶することは、よく知られている。さらにまた、外なる快さは内なるものを、同意へ、また愛へ誘うことは、よく知られている。さらにまた、強制された内なるものと自由な内なるものが存在することが、知られることができる。しかし、これらすべてのことは、たとえ知られていても、それでも説明されるべきである。というのは、それらは聞かれる時、そのようであることが、真理であるからと直ちに知覚され、また、ここから肯定され、しかし、もし同時に理性によって確信されないなら、欺きからの論証によって弱められ、またついに否定されることができる多くのものがあるからである。それゆえ、今、知られているとして言われたそれらは、再び取り上げれ、また理性的に確信されなければならない。


[2.] 最初に、「外なるものは内なるものを強制することができないこと、しかし、内なるものは外なるものを強制することができること」―


 信じることへ、また愛することへ、だれが強制されることができるか? そのようであると考え、そのように強制されてないとき、信じることへと、さらに多く強制されることはできない。また、意志しないことを意志することへと、愛することへさらに多く強制されることができない。さらにまた、信仰は思考に属し、また愛は意志に属するものである。


 しかし、内なるものは、国の法律、生活の習慣、教会の聖なるもの、それらに対して悪く語らないように、外なるものによって強制されることができる。このことへと内なるものはおどしと罰によって強制されることができ、そしてまた強制され、また強制されなければならない。しかし、この内なるものは人間に固有のなるものではない。しかし、人間が獣と共通に持つ内なるものであり、それもまた強制されることができる。


 人間の内なるものは、この動物の内なるもの上に住んでいる。ここに意味されている人間の内なるものは、強制されることができない。


[3.] 第二に、「内なるものはそれ自体で背けるように外なるものによる強制を拒絶すること」―


 その理由は、内なるものは自由の中にいることを欲し、また自由を愛するからである。というのは、前に示されているように、自由は人間の愛に、すなわち、いのちに属するものであるから。それゆえ、自由はそれ自体が強制されていることを感じる時、それ自体を、それ自体の中へのように引っ込め、またそれ自体を背かせ、また強制を自分の敵のように眺める。というのは、人間のいのちをつくる愛は、怒らせ、そして人間が、このように自分自身でないこと、したがって自分自身で生きていないことを考えるようにするからである。人間の内なるものがこのようなものであることは、人間が理性にしたがって自由から行動するための主の神的な摂理の法則からである。


[4.] これらから、人間を神の礼拝へと、おどしや罰によって強制することは有害であることが明らかである。しかし、宗教へと強制されることを自分自身に許す者がいるし、また許さない者がいる。自分自身が宗教へと強制されることを許す者は、ローマカトリック教会の国民に多くの者がいる。しかし、このことは、礼拝の中に内なるものが何もなく、しかし、すべてのものに外なるものがある彼らのもとに生じる。自分自身が強制されることを許さない者は、イギリスの国民に多くの者がいる。このことから、内なるものが彼らの礼拝の中にあること、また外なるものの中に内なるものからのものがあることが生じる。宗教に関するこれらの内なるものは霊的な光の中で、輝く雲のように見られる。しかし、宗教に関する前者の内なるものは天界の光の中で、黒ずんだ雲のように見られる。この二つとも見られることは、霊界の中で与えられ、また欲する者は、死後にやって来る時、その世界の中で見るようになる。


 さらに、強制された礼拝は悪を閉じ込め、それらはその時、灰の下のの中の火のように隠れていて、燃え上がって突発するまで、それらはそれ自体を絶えず燃やし、また広げる。しかし、強制しない自発的な礼拝は悪を閉じ込めない。それゆえ、それは直ちにパッと燃え出し、また消される火のようである。


 これらから、内なるものはそれ自体で背けるように強制を拒絶することが明らかである。内なるものは外なるものを強制することができる、内なるものは主人のようであり、そして外なるものは召使いのようであるからである。


  (長いのでここで区切ります)