原典講読『聖書』 116

 

(1) 原文


116.  Datum est videre populos in insulis natos, quoad civilia rationales, qui ne hilum sciverunt de Deo. Illi in mundo spirituali apparent sicut simiae, ac paene simili vita cum illis. At quia homines nati sunt, et inde in facultate recipiendi vitam spiritualem, instruuntur ab angelis, et per cognitiones de Domino ut Homine vivificantur. Qualis est homo ex se, apparet evidenter ex illis qui in inferno sunt, inter quos etiam aliqui antistites et eruditi sunt, qui ne quidem volunt audire de Deo, et propterea nec possunt nominare Deum; hos vidi, et cum illis locutus sum; et quoque locutus sum cum illis, qui in ignem irae et excandescentiae venerunt, cum audiverunt aliquem loquentem de Deo. [2] Expende itaque, qualis homo foret, qui nihil audivit de Deo, cum quidam tales sunt qui audiverunt de Deo, scripserunt de Deo, et praedicaverunt de Deo; sunt plures tales ex Jesuitis. Quod tales sint, est ex voluntate quae mala est; et haec, ut prius dictum est, ducit intellectum, et aufert verum quod ibi est ex Verbo. Si homo ex se potuisset scire quod Deus sit, et quod vita post mortem, cur non sciverat quod homo sit homo post mortem? Cur credit quod anima seu spiritus ejus sit sicut ventus aut sicut aether, qui non videt oculis, et audit auribus, et loquitur ore, priusquam conjungitur et coalescit cum suo cadavere et cum suo sceleto? [3] Pone itaque doctrinam pro cultu ex solo lumine rationali exclusam, annon foret, ut ipse coleretur? ut factum est a saeculis et hodie fit ab illis, qui sciunt ex Verbo, quod solus Deus colendus sit. Cultus alius ex proprio hominis non dari potest; ne quidem cultus solis et lunae.


 


(2) 直訳〔ここは『真のキリスト教』274番に引用されている〕


Datum est videre populos in insulis natos, quoad civilia rationales, qui ne hilum sciverunt de Deo.  マレー諸島☆生まれの人々を見ることが与えられた、市民的なこと関して理性的〔であったが〕、その者たちは、神について少しも知らなかった。


insula「島」の複数には「マレー諸島」の意味があるように見える(チャドウイック)。『結婚愛』342:3に「アジアと周囲の島に……」の記述があることから、スヴェーデンボリの念頭には「島」とはマレー諸島ではなかったろうか、とチャドウイックは考えたようです。


Illi in mundo spirituali apparent sicut simiae, ac paene simili vita cum illis. 彼らは霊界の中でサルのように見える、そしてほとんど似た生活(いのち)が彼らに〔ある〕。


At quia homines nati sunt, et inde in facultate recipiendi vitam spiritualem, instruuntur ab angelis, et per cognitiones de Domino ut Homine vivificantur. しかし、人間は〔人間として〕生まれているので、また霊的ないのち(生活)を受け入れる能力の中に、天使たちにより教えられる、また主についての知識を通して人間として生かされた。


Qualis est homo ex se, apparet evidenter ex illis qui in inferno sunt, inter quos etiam aliqui antistites et eruditi sunt, qui ne quidem volunt audire de Deo, et propterea nec possunt nominare Deum; 人間は自分自身からどんなものであるか、彼らから明らかに見られる、地獄の中にいる者ら、彼らの間にもまたある高位聖職者と博学な者たちがいる、その者らは神について聞くことさえ欲しない、またこのために、神の名前を言うこともできない。


hos vidi, et cum illis locutus sum; この者らを私は見た、また彼らと私は話した。


et quoque locutus sum cum illis, qui in ignem irae et excandescentiae venerunt, cum audiverunt aliquem loquentem de Deo. また彼らともまた私は話した、その者らは怒りと憤りの火の中にやって来た、ある者が神について話すのを聞いたとき。


[2] Expende itaque, qualis homo foret, qui nihil audivit de Deo, cum quidam tales sunt qui audiverunt de Deo, scripserunt de Deo, et praedicaverunt de Deo; [2] そこで、熟考せよ、どのように人間はなったか、神について何も聞かなかった者、その時、ある者らはこのようである、その者らは神について聞いた、神について書いた、また神について説教した。


sunt plures tales ex Jesuitis. このような多くの者はイエズス会士らからである。


Quod tales sint, est ex voluntate quae mala est; このような者であることは、意志からである、それは悪である。


et haec, ut prius dictum est, ducit intellectum, et aufert verum quod ibi est ex Verbo. またこれは、以前に言われたように、理解力を導く、また真理を取り去る、それはそこにみことばからある。


Si homo ex se potuisset scire quod Deus sit, et quod vita post mortem, cur non sciverat quod homo sit homo post mortem? もし、人間が自分自身から神が存在することを知ることができたなら、また死後の生活を、なぜ、人間が死後、人間であることを知らなかったのか?


Cur credit quod anima seu spiritus ejus sit sicut ventus aut sicut aether, qui non videt oculis, et audit auribus, et loquitur ore, priusquam conjungitur et coalescit cum suo cadavere et cum suo sceleto? なぜ、信じるのか? 彼の霊魂または霊は、風()のような、またはエーテルのようなものであることを、それは目で見ない、また耳で聞か〔ない〕、また口で話さ〔ない〕、その死体とまたその骸骨と結合する、また合体しないうちに。


[3] Pone itaque doctrinam pro cultu ex solo lumine rationali exclusam, annon foret, ut ipse coleretur? [3] そこで、教えを置け(仮定せよ)、礼拝として理性の光だけから孵化された(考え出された)、ならないか☆? 自分自身を礼拝するような〔礼拝に〕。


annonは肯定の答えを期待しています


ut factum est a saeculis et hodie fit ab illis, qui sciunt ex Verbo, quod solus Deus colendus sit. 〔その〕ようになっている、〔何〕世紀〔も前〕から、また今日〔も〕彼らから生じている、その者はみことばから知っている、神だけが礼拝されなくてはならないこと。


Cultus alius ex proprio hominis non dari potest; 人間のプロプリウムから他の礼拝は存在することができない。


ne quidem cultus solis et lunae. 太陽と月の礼拝でさえない☆。


[3]の直訳は以上です。私のこの直訳に間違いはないと思っています。ご自分で訳文を考えてみてください。さて、この個所の「長島訳」はとんでもないものになっています(「そら、批判が始まった」の声が聞こえる)。黙っておれないので、(4)でその全文を掲載するとともに、論じます。


 


(3) 訳文


116. マレー諸島生まれの人々を見ることが与えられた。その者たちは、市民的なこと関して理性的であったが、神について少しも知らなかった。彼らは霊界の中でサルのように見え、そしてほとんど似たいのちが彼らにある。しかし、人間として生まれ、霊的ないのちを受け入れる能力の中にているので、天使たちにより教えられ、主についての知識を通して人間として生かされた。自分自身から人間はどんなものであるか、、地獄の中にいる者らから明らかに見られる。彼らの間にもある高位聖職者と博学な者たちがいて、その者らは神について聞くことさえ欲しないし、またこのために、神の名前を言うこともできない。私はこの者らを見、また彼らと話した。また、ある者が神について話すのを聞くとき、怒りと憤りの火の中にやって来る者たちも話した。


[2] そこで、神について何も聞かなかった人間はどのような者になったか、熟考してみよ。その時、神について聞き、神について書き、また神について説教した者らもこのようであった。このような者の多くは、イエズス会士からである。このような者であることは、意志からであり、それは悪である。また意志は、以前に言われたように、理解力を導き、みことばからそこにある真理を取り去る。もし、人間が自分自身から神が存在することを、また死後の生活を知ることができたなら、なぜ、人間が死後も人間であることを知らなかったのか? なぜ、人間の霊魂または霊は、その死体と骸骨と結合し、合体しないうちは、目で見ず、耳で聞かず、口で話さない、またはエーテルのようなものである、と信じるのか?


[3] そこで、礼拝として理性の光だけから考え出された教えを仮定してみよ。その礼拝は自分自身を礼拝するようなものにならないか? 何世紀も前から、また今日も、そのようになっていて、そのことは、神だけが礼拝されなくてはならないことを、みことばから知っている者たちから生じている。人間のプロプリウムからは、他の礼拝は、太陽と月の礼拝でさえ、存在することができない。


 


(4) 思い込みで訳している「長島訳」


 この個所の最後の部分[3]の長島訳は―


「ですから合理的な光に根差した信心だけの教義にしてください。そうすれば何世紀も前から現在まで、神のみに仕えよとの〈みことば〉を知る人がやったように、その光は大切にされるようになります。それ以外の人のエゴに根差した信心、太陽や月信仰であってはならないのです」


 


 この訳文に、どのような感想を持たれるであろうか? この訳文だけをみれば、筋が通っている(筋を通すために「その光は大切にされるようになります」という創作(でっち上げ)までしている)。しかし、原意とは似ても似つかないものである。これを私は「でたらめ」と評している。これは「あらさがし」ではなく、まともな指摘であろう。「黙っておれない」とはこのこと。

コメントを残す