(1) 原文
430. Omnia quae in hac Parte de amore et sapientia dicta sunt, dici possunt de charitate et fide, modo pro charitate intelligatur amor spiritualis, et pro fide veritas per quam intelligentia. Simile est si dicatur voluntas et intellectus, sive amor ac intelligentia, quoniam voluntas est receptaculum amoris, ac intellectus est receptaculum intelligentiae.
(2) 直訳
Omnia quae in hac Parte de amore et sapientia dicta sunt, dici possunt de charitate et fide, modo pro charitate intelligatur amor spiritualis, et pro fide veritas per quam intelligentia. すべてのものは、それらはこの部の中で愛と知恵について言われた、仁愛と信仰について言われることができる、もし仁愛の代わりに霊的な愛が意味されるなら、また信仰の代わりに真理が〔意味されるなら〕、それによって理解力(知性)〔がある〕。
Simile est si dicatur voluntas et intellectus, sive amor ac intelligentia, quoniam voluntas est receptaculum amoris, ac intellectus est receptaculum intelligentiae. 同様である、もし意志と理解力と言われる、あるいは愛と理解力(知性)、意志は愛の容器であるので、そして理解力は理解力(知性)の容器である。
(3) 訳文
430. この第五部の中で愛と知恵について言われたすべてのものは、もし仁愛の代わりに霊的な愛が意味され、また信仰の代わりに真理が意味されるなら、仁愛と信仰についても言われることができ、その真理から知性があるのである。意志は愛の容器であり、そして理解力は知性の容器であるので、意志と理解力と言うのも、あるいは愛と知性と言うのも同じである。
(1) 原文
431. His adjiciam hoc memorabile. In caelo omnes, qui usus faciunt ex affectione usus, ex communione, in qua sunt, trahunt quod sint aliis sapientiores et feliciores; ac usus facere illis ibi est, sincere, recte, juste et fideliter agere in opere quod ejus officii est. Hoc vocant charitatem, ac adorationes quae sunt cultus vocant signa charitatis, et reliqua vocant debita et beneficia: dicentes quod dum quisque sincere, recte, juste et fideliter facit opus quod ejus officii est, commune in suo bono subsistat et persistat; et quod hoc sit in Domino esse, quoniam omne quod a Domino influit est usus, ac influit a partibus in commune, et a communi ad partes. Partes ibi sunt angeli, et commune est societas illorum.
(2) 直訳
His adjiciam hoc memorabile. ここに私はこの注目すべき出来事(メモラビリア)☆を付け加えたい。
☆ (4) メモラビリアMemorabiliaについて、を参照。
In caelo omnes, qui usus faciunt ex affectione usus, ex communione, in qua sunt, trahunt quod sint aliis sapientiores et feliciores; 天界の中のすべての者は、役立ちへの情愛から役立ちを行なう者、交際から、その中にいる、他の者たちよりも☆さらに賢明である、また幸福であることを引き寄せる。
☆ 比較級では比較の対象は奪格です。
ac usus facere illis ibi est, sincere, recte, juste et fideliter agere in opere quod ejus officii est. そしてそこに、彼らに〔とって〕役立ちを行なうことは、誠実に、正しく、正当(公正)に、また忠実に、働くことの中で行なうことである、彼の職務(任務)であること。
Hoc vocant charitatem, ac adorationes quae sunt cultus vocant signa charitatis, et reliqua vocant debita et beneficia: このことを仁愛と呼ぶ、そして崇拝を、それは礼拝のものである、仁愛のしるしと呼ぶ、また残りの(他の)ものを義務(負い目)と善行(恩恵)と呼ぶ。
dicentes quod dum quisque sincere, recte, juste et fideliter facit opus quod ejus officii est, commune in suo bono subsistat et persistat; 言って、だれもが誠実に、正しく、正当(公正)に、また忠実に働きを行なう時、彼の職務(任務)であること、共通の(公共の)ものは善の中にとどまる(存続する)、また続く。
et quod hoc sit in Domino esse, quoniam omne quod a Domino influit est usus, ac influit a partibus in commune, et a communi ad partes. また、このことが主の中にいることであること、主から流入するものはすべて役立ちであるので、そして部分から共通のものの中に流入する、また共通の(公共の)ものから部分に。
Partes ibi sunt angeli, et commune est societas illorum. 部分はそこに天使たちである、また共通の(公共の)ものは彼らの社会である。
(3) 訳文
431. ここに私は次の注目すべき出来事(メモラビリア)を付け加えたい。役立ちへの情愛から役立ちを行なう天界の中のすべての者は、その交りから、他の者たちよりも賢明であり、幸福であるものを引き寄せている。そしてそこでは、彼らにとって役立ちを行なうことは、自分の職務の働きの中で、誠実に、正しく、公正に、忠実に行なうことである。彼らは、このことを仁愛と呼び、そして礼拝のものである崇拝を仁愛のしるしと呼ぶ、また他のものを義務と善行と呼び、だれもが誠実に、正しく、公正に、忠実に、自分の職務の働きの中で行なう時、公共のものは善の中にとどまり、続き、このことが主の中にいることである、と言っている。主から流入するものはすべて役立ちであり、部分から共通のものの中に、また共通のものから部分に流入するからである。部分とはそこの天使たちであり、共通のものとは彼らの社会である。
(4) メモラビリアMemorabiliaについて
形容詞memorabilisは「記憶に値する、記憶すべき、注目すべき」という意味です。この中性形を名詞として「記憶すべき出来事、注目すべき出来事」または「メモラビリア」という意味になります。厳密にいえば単数形がmemorabileで複数形がmemorabiliaです(データ(資料)はラテン語dataに由来し、これは複数形で、もしも単一の資料ならdatumでしょうが、dataとしていますね、それと同じです)。
モモラビリアで有名なものはなんといっても『真のキリスト教』の各章末に付けられたものです。私が最初に読んだスヴェーデンボリの著作は『真のキリスト教』であり、特にメモラビリアを興味深く読みました。これは単なる付け足しの霊界物語ではありません。和訳書では省略されていますが、原著では目次に続き、INDEX MEMORABILIUM(メモラビリア索引)があり、77の物語のその要約が載せています。そして最後にはQuod illa, quae in Memorabilibus quae post catita sunt, vera sint…「章末にあるメモラビリアは真実である」とまで書いています。本文中にも最後の851番に同趣旨のことを書いています。スヴェーデンボリにとって本文を補う追加記事ではなく「同じことが、預言者にも、弟子のヨハネにも見られた」と述べていることから、このメモラビリアが『啓示書』であることの証拠である、と言いたかったのだと思います。
他に、このメモラビリアが目立つ著作は『啓示された黙示録』そして『結婚愛』です。(独特の価値のある重要な内容が含まれているものなので、これは「メモ」と訳す言葉ではないでしょう)