原典講読『神の愛と知恵』 423

 

(1) 原文


423.  Quod amor purificatus a sapientia in intellectu, fiat spiritualis et caelestis, non ita videri potest per correspondentiam cum corde et pulmone, quia nemo potest videre qualis est sanguis, per quem pulmo in statu respirationis suae tenetur. Potest sanguis scatere immundis, et hic usque non dignoscitur a sanguine mundo; et quoque respiratio hominis mere naturalis similis apparet respirationi hominis spiritualis: at usque probe dignoscitur in caelo, quisque enim ibi respirat secundum conjugium amoris et sapientiae; quare sicut angeli cognoscuntur ex illo conjugio, etiam cognoscuntur ex respiratione: quae causa est, quod dum aliquis, qui non in illo conjugio est, in caelum venit, in angorem pectoris veniat, ac anima respirationis ejus luctetur sicut apud illos qui in agone mortis sunt; quare etiam praecipites se inde dejiciunt, et non requiescunt quam cum apud illos sunt, qui in simili respiratione sunt; tunc enim per correspondentiam in simili affectione et inde cogitatione sunt. Ex his constare potest, quod qui spiritualis est, ejus sanguis purior, qui a quibusdam vocatur spiritus animalis, sit qui purificatus est; et quod tantum purificatus, quantum homo in conjugio amoris et sapientiae est. Purior ille sanguis est, qui illi conjugio proxime correspondet; et quia ille influit in sanguinem corporis, sequitur quod etiam hic per illum purificetur. Contrarium est apud illos, apud quos amor conspurcatus est in intellectu. Sed, ut dictum est, nemo potest hoc per aliquam experientiam ex sanguine explorare, sed potest ex amoris affectionibus, quoniam hae sanguini correspondent.


 


(2) 直訳


Quod amor purificatus a sapientia in intellectu, fiat spiritualis et caelestis, non ita videri potest per correspondentiam cum corde et pulmone, quia nemo potest videre qualis est sanguis, per quem pulmo in statu respirationis suae tenetur. 理解力の中の知恵により清められたは霊的に、また天的になることは、心臓と肺との対応によってこのように見られることはできない、だれも血がどんなものか見ることができないので、それ〔血〕によって肺は自分の呼吸の状態の中に保たれる。


Potest sanguis scatere immundis, et hic usque non dignoscitur a sanguine mundo; 血は不潔なもので満ちることができる、またこれはそれでもきれいな血から区別されない。


et quoque respiratio hominis mere naturalis similis apparet respirationi hominis spiritualis: また単に自然的な人間の呼吸もまた、同様に見られる、霊的な人間の呼吸に。


at usque probe dignoscitur in caelo, quisque enim ibi respirat secundum conjugium amoris et sapientiae; しかし、それでも天界の中で十分に(よく)区別される、というのはそこにそれぞれが愛と知恵の結婚にしたがって呼吸するから。


quare sicut angeli cognoscuntur ex illo conjugio, etiam cognoscuntur ex respiratione: それゆえ、天使たちは彼らの結婚から知られるように、さらにまた呼吸から知られる。


quae causa est, quod dum aliquis, qui non in illo conjugio est, in caelum venit, in angorem pectoris veniat, ac anima respirationis ejus luctetur sicut apud illos qui in agone mortis sunt; それが理由である、ある者が、その者はその結婚の中にいない、天界の中にやって来る時、胸の激痛(苦悶)の中にやって来る、そして彼の呼吸の息はもがく、彼らのもとにのように、死の激痛(苦悶)の中にいる者。


quare etiam praecipites se inde dejiciunt, et non requiescunt quam cum apud illos sunt, qui in simili respiratione sunt; それゆえ、さらにまたまっさかさまに☆自分自身をここから投げ落とす、また彼らのもとにいるとき以外に休まない、彼らは同様の呼吸の中にいる。


形容詞praeceps「まっさかさまの」を副詞にしたものです。


tunc enim per correspondentiam in simili affectione et inde cogitatione sunt. というのは、その時、対応によって似た性質の(同様の)情愛の中に、またここから思考の中にいるから。


Ex his constare potest, quod qui spiritualis est, ejus sanguis purior, qui a quibusdam vocatur spiritus animalis, sit qui purificatus est; これらから明らかにすることができる、霊的である者は、彼のさらに純粋な血が、それはある者により霊精(霊魂精気?)☆と呼ばれる、清められるものである。


英語でanimal spiritであり、この訳語は何でしょうか? スピリトゥス・アニマリスとしておくほうがよいのでしょうか? (4) ピリトゥス・アニマリスについて、を参照。


et quod tantum purificatus, quantum homo in conjugio amoris et sapientiae est. またそれだけ清められること、どれだけ人間が愛と知恵の結婚の中にいるか〔によって〕。


Purior ille sanguis est, qui illi conjugio proxime correspondet; そのより純粋な血である、その結婚に最も近く対応するものは。


et quia ille influit in sanguinem corporis, sequitur quod etiam hic per illum purificetur. またこれ〔純粋な血〕が身体の血の中に流入するので、これ〔身体の血〕がそれによって清められることがいえる。


Contrarium est apud illos, apud quos amor conspurcatus est in intellectu. 彼らのもとで反対()である、愛が理解力の中で汚されている者のもとで。


Sed, ut dictum est, nemo potest hoc per aliquam experientiam ex sanguine explorare, sed potest ex amoris affectionibus, quoniam hae sanguini correspondent. しかし、言われたように、だれもこのことを血から何らかの観察によって見つけ出すことはできない、しかし、愛の情愛から〔観察によって〕できる、これら〔情愛〕は血に対応するので。


 


(3) 訳文


423. 理解力の中の知恵により清められたは霊的に、また天的になることは、心臓と肺との対応によっては見られることはできない、だれも肺を呼吸の状態の中に保つ血がどんなものか見ることができないから。血は不潔なもので満ちることができ、それでもこれはきれいな血と区別されない。また単に自然的な人間の呼吸もまた霊的な人間の呼吸と同じように見られる。それでも、天界の中で十分に区別される、というのはそこのだれもが愛と知恵の結婚にしたがって呼吸するから。それゆえ、天使たちは彼らの結婚から知られるように、呼吸からもまた知られる。それが、その結婚の中にいない者が、天界の中にやって来る時、胸の苦悶が起こり、その呼吸は死の苦悶の中にいる者のようになる理由である。それゆえ、そこから、まっさかさまに自分自身を投げ落とし、同じような呼吸の中にいる者らもとく来るまでその苦悶はおさまらない。というのは、その時、対応によって同じような情愛の中に、またここから同じような思考の中にいるから。


 これらから、霊的である者は、ある者により霊魂精気と呼ばれる、さらに純粋な血が清められるものであること、また人間が愛と知恵の結婚の中にいるほど、それだけ清められることを明らかにすることができる。その結婚に最も近く対応するものはそのより純粋な血である。またこの純粋な血が身体の血の中に流入するので、身体の血がそれによって清められることがいえる。愛が理解力の中で汚されている者のもとではこれとである。


Sed, ut dictum est, nemo potest hoc per aliquam experientiam ex sanguine explorare, sed potest ex amoris affectionibus, quoniam hae sanguini correspondent. しかし、述べたように、だれもこのことを血を観察することによって見つけ出すことはできない、しかし、情愛は血に対応するので、愛の情愛を観察することによってできる


 


(4) スピリトゥス・アニマリスについて


 ここの文面からは「純粋な血」と同義語に見えます、また『霊界体験記』831番、1812番『天界の秘義』4227:2番もそのような記述です。でも違います、血ではありません(「純粋な体液」とすればよかったかもしれません)。スヴェーデンボリは1742年頃、すなわち、『動物界の理法』1740年出版と『動物界』1744年出版の間であり、解剖学を学んでときに、このことにつて論文を書いています。後日、その内容を簡単に紹介したいと思います。


 さてここではanimal spiritsの訳語についてだけ述べます。『リーダーズ英和』(研究社)を引くと「血気」と出ていますが、これではありません。『リーダーズプラス』を引いてください。そこに「霊魂精気《脳髄に生じ神経を通って全身に伝えられるとされている精気:感覚、随意運動の原理であり、魂と外界とをつなぐ役を果すと考えられた》」とあります。これです。


 当時は、血液よりも、さらに精妙な体液を想定したのでしょう。それに霊魂と身体との仲介役をあたえたのでした。

コメントを残す