(1) 原文
67. Paucis etiam dicetur, quomodo homo ab ultimo gradu ad primum ascendit, hoc est, elevatur. Nascitur in ultimum gradum naturalis mundi; elevatur dein per scientias in secundum gradum; et sicut ex scientiis perficit intellectum, elevatur in tertium gradum, et tunc fit rationalis. Tres gradus ascensus in mundo spirituali sunt in illo supra tres gradus naturales, nec apparent priusquam exuit corpus terrestre: cum hoc exuit, aperitur ei primus gradus spiritualis, postea secundus, et demum tertius, sed solum apud illos qui fiunt angeli tertii caeli; hi sunt qui vident Deum: angeli secundi et ultimi caeli fiunt, apud quos secundus et ultimus gradus aperiri potest. Omnis gradus spiritualis apud hominem aperitur secundum receptionem Divini Amoris et Divinae Sapientiae a Domino; qui aliquid recipiunt, veniunt in gradum spiritualem primum seu ultimum; qui plus, in gradum spiritualem secundum seu medium; et qui multum, in gradum tertium seu supremum; qui autem nihil eorum recipiunt, manent in gradibus naturalibus, et a gradibus spiritualibus non trahunt plus, quam quod possint cogitare et inde loqui, ac velle et inde agere, sed non intelligenter.
(2) 直訳
Paucis etiam dicetur, quomodo homo ab ultimo gradu ad primum ascendit, hoc est, elevatur. さらにまた簡単に言われる、どのように人間が最外部の(最も低い)段階から最初のもの〔段階〕☆へ上昇するか、すなわち、高揚されるか。
☆ 最初の段階とは何でしょうか? 私は神から見て最初の段階、すなわち、最高の段階と理解します。そうしないと、話しがわからなくなります。
Nascitur in ultimum gradum naturalis mundi; 〔人間は〕自然界の最も低い段階に生まれる。
elevatur dein per scientias in secundum gradum; その後、知識によって第二の段階に上昇される。
et sicut ex scientiis perficit intellectum, elevatur in tertium gradum, et tunc fit rationalis. またこうして知識から理解力(知力)をつくり上げる(完成させる)、第三の段階へ高揚される、またその時、理性的になる。
Tres gradus ascensus in mundo spirituali sunt in illo supra tres gradus naturales, nec apparent priusquam exuit corpus terrestre: 霊界の中の上昇の三つの段階は、彼の中に、自然的な三つの段階の上方にある、地に特有の(地的な)身体を脱ぎ捨てるより前に現われない。
cum hoc exuit, aperitur ei primus gradus spiritualis, postea secundus, et demum tertius, sed solum apud illos qui fiunt angeli tertii caeli; これを脱ぎ捨てるとき、彼に霊的な最初の段階が開かれる、その後、第二のもの、そして最後に、第三のもの、しかし、彼らのものだけに、第三の天界の天使になる者たち。
hi sunt qui vident Deum: これらの者たちは神を見る者たちである。
angeli secundi et ultimi caeli fiunt, apud quos secundus et ultimus gradus aperiri potest. 第二と最も低い天界の天使たちになる、彼らのもとに第二と最も低い段階が開かれることができる。
Omnis gradus spiritualis apud hominem aperitur secundum receptionem Divini Amoris et Divinae Sapientiae a Domino; 人間のもとのすべての霊的な段階は、主からの神的な愛と神的な知恵の受け入れにしたがって開かれる。
qui aliquid recipiunt, veniunt in gradum spiritualem primum seu ultimum; 何らかのものを受け入れる者たちは、最初の、すなわち、最も低い霊的な段階にやって来る。
qui plus, in gradum spiritualem secundum seu medium; より多くのもの☆を〔受け入れる〕者たちは、第二の、すなわち、中間の霊的な段階に〔やって来る〕。
☆ plusはmultusの比較級です。このままだと第二の段階にやって来る者のほうが第三の段階にやって来る者よりも多く受け入れることになってしまいますが、ここは常識的に判断するところでしょう。
et qui multum, in gradum tertium seu supremum; また多くのもの☆を〔受け入れる〕者たちは、第三の、すなわち、最高の段階に〔やって来る〕。
qui autem nihil eorum recipiunt, manent in gradibus naturalibus, et a gradibus spiritualibus non trahunt plus, quam quod possint cogitare et inde loqui, ac velle et inde agere, sed non intelligenter. しかしながら、それらの何も受け入れない者たちは、自然的な段階の中にとどまる、そして霊的な段階からより多くのものを得ない、考えることとここから話すことができるもの以上の、そして意志することとここから行動すること、しかし、知性的〔聡明〕ではない。
(3) 訳文
67. どのように人間が最も低い段階から最初の段階へ上昇するか、すなわち、高揚されるか、このことも簡単に述べておこう。
人間は自然界の最も低い段階に生まれる。その後、知識によって第二の段階へのぼり、こうして知識から理解力をつくり上げ、第三の段階へと高揚され、またその時、理性的になる。霊界での上昇の三つの段階は、彼の中の自然的な三つの段階の上にあり、地的な身体を脱ぎ捨てる前には現われない。これを脱ぎ捨てるとき、霊的な最初の段階、その後、第二の段階、そして最後に、第三の段階が開かれるが、しかし、この最後の段階は第三の天界の天使になる者たちだけに開かれ、これらの者たちは神を見る者たちである。第二の天界と最も低い天界の天使たちになる者たちには、第二の段階と最も低い段階が開かれることができる。人間のもとの霊的な段階のすべては、主からの神的な愛と神的な知恵を受け入れることにしたがって開かれる。その何らかのものを受け入れる者たちは、最初の、すなわち、最も低い霊的な段階にやって来る。さらに受け入れる者たちは、第二の、すなわち、中間の霊的な段階に、多くのものを受け入れる者たちは、第三の、すなわち、最高の段階にやって来る。しかし、それらを何も受け入れない者たちは自然的な段階の中にとどまり、霊的な段階からは、考え、そこから話すこと、そして意志し、そこから行動することができる以上の多くのものを得ることはなく、知性的でもない。