QUOD DIVINUS AMOR ET DIVINA SAPIENTIA SINT
SUBSTANTIA ET FORMA IN SE, ITA IPSUM ET UNICUM.
神的な愛と神的な知恵は本質的に実体と形であること
こうして本質☆と唯一のものであること
☆ ipsumには中性実詞として「本質、実体」の意味があります。しかし後から出てきますが、文脈によっては「そのもの」と訳すほうがよいかもしれません。すなわち「唯一のものそのもの」と意訳することです。
(1) 原文
44. Quod Divinus Amor et Divina Sapientia sit substantia et forma, mox supra confirmatum est; et quod Divinum Esse et Existere sit Esse et Existere in se, etiam supra dictum est. Non dici potest quod sit Esse et Existere a se, quia hoc involvit initium, et quoque a quodam in illo quod sit Esse et Existere in se; at ipsum Esse et Existere in se est ab aeterno. Ipsum Esse et Existere in se est etiam increatum, et omne creatum non potest esse nisi ab Increato; et quod creatum est, etiam est finitum, et finitum nec existere potest nisi ex Infinito.
(2) 直訳
Quod Divinus Amor et Divina Sapientia sit substantia et forma, mox supra confirmatum est; 神的な愛と神的な知恵は実体と形であることは、すぐ上に説明された。
et quod Divinum Esse et Existere sit Esse et Existere in se, etiam supra dictum est. また神的なエッセとエキステレは本質的にエッセとエキステレであること、もまた上に言われた。
Non dici potest quod sit Esse et Existere a se, quia hoc involvit initium, et quoque a quodam in illo quod sit Esse et Existere in se; 言われることはできない、エッセとエキステレはそれ自体からであること、これは始まりを含むので、そしてまたあるものから、その中の、本質的にエッセとエキステレであるもの。
at ipsum Esse et Existere in se est ab aeterno. しかし、エッセとエキステレそのものは本質的に永遠から(のもの)である。
Ipsum Esse et Existere in se est etiam increatum, et omne creatum non potest esse nisi ab Increato: エッセとエキステレそのものは本質的にもまた創造されたのではないものである、またすべての創造されたものは創造されたのではないものがらでないなら存在することはできない。
et quod creatum est, etiam est finitum, et finitum nec existere potest nisi ex Infinito. また、創造されたものは、有限でもまたある、また有限なものは「無限なる者」からでないなら存在するようになることはできないこと。
(3) 訳文
44. 神的な愛と神的な知恵は実体と形であることは、すぐ前に説明された。また神的なエッセとエキステレは本質的にエッセとエキステレであることも、前に言われた。エッセとエキステレはそれ自体からである、と言うことはできない、これは始まりを、そしてまた本質的にエッセとエキステレであるものからのものを含むからである。しかし、エッセとエキステレそのものは本質的に永遠からのものである。エッセとエキステレそのものは本質的にもまた創造されたものではなく、またすべての創造されたものは「創造されたのではないもの」からでないなら存在することはできない。また、創造されたものは、有限でもあり、有限なものは「無限なるもの」からでないなら、存在するようになることはできない。
(1) 原文
45. Qui aliqua cogitatione potest assequi et comprehendere Esse et Existere in se, ille omnino assequetur et comprehendet, quod illud sit Ipsum et Unicum; Ipsum dicitur quod solum est; et Unicum a quo omne aliud. Nunc quia Ipsum et Unicum est substantia et forma, sequitur quod illud sit ipsa et unica substantia et forma; et quia ipsa illa substantia et forma est Divinus Amor et Divina Sapientia, sequitur quod sit ipse et unicus Amor, ac ipsa et unica Sapientia; consequenter quod sit ipsa et unica Essentia, tum ipsa et unica Vita, nam Amor et Sapientia est Vita.
(2) 直訳
Qui aliqua cogitatione potest assequi et comprehendere Esse et Existere in se, ille omnino assequetur et comprehendet, quod illud sit Ipsum et Unicum; 何らかの思考で本質的なエッセとエキステレを把握し、理解することのできる者は、彼はすべてのものを把握し、理解する、それは本質と唯一のものであること。
Ipsum dicitur quod solum est; 本質(そのもの)と言われる、ひとり存在するもの。
et Unicum a quo omne aliud. また唯一のもの〔と言われる〕、それからすべての何らかのもの。
Nunc quia Ipsum et Unicum est substantia et forma, sequitur quod illud sit ipsa et unica substantia et forma; それで、本質(そのもの)と唯一のものは実体と形であるので、それは本質(そのもの)と唯一の実体と形であることが帰結される。
et quia ipsa illa substantia et forma est Divinus Amor et Divina Sapientia, sequitur quod sit ipse et unicus Amor, ac ipsa et unica Sapientia; そしてその実体と形の本質(そのもの)は、神的な愛と神的な知恵であるので、帰結される、本質(そのもの)と唯一の愛であること、そして本質(そのもの)と唯一の知恵。
consequenter quod sit ipsa et unica Essentia, tum ipsa et unica Vita, nam Amor et Sapientia est Vita. 本質(そのもの)と唯一の「本質」であることになる、さらに本質本質(そのもの)と唯一のと唯一の「いのち」、なぜなら愛と知恵は「いのち」であるから。
(3) 訳文
45. 本質的なエッセとエキステレを何らかの思考により把握し、理解することのできる者は、唯一そのものであるすべてのものを把握し、理解する。ひとり存在するものは、そのものと言われ、また、それからすべて何らかののが存在するとき唯一のものと言われる。それで、唯一のものそのものは実体と形であるので、それは唯一そのものの実体と形であることが帰結される。そしてその実体と形そのものは、神的な愛と神的な知恵であるので、唯一そのものの愛であり、唯一そのもの知恵であることが帰結される。したがって唯一そのものの「本質」、さらに唯一のそのものの「いのち」であることになる、なぜなら愛と知恵は「いのち」であるから。
(1) 原文
46. Ex his constare potest, quam sensualiter, hoc est, ex corporis sensibus, et ex eorum tenebris in spiritualibus, cogitant illi, qui dicunt naturam a se esse. Cogitant ex oculo, et non possunt ex intellectu. Cogitatio ex oculo occludit intellectum, at cogitatio ex intellectu aperit oculum. Illi non aliquid cogitare possunt de Esse et Existere in se, quodque hoc sit Aeternum, Increatum et Infinitum; nec possunt aliquid cogitare de Vita nisi sicut de volatili abeunte in nihilum; nec aliter de Amore et Sapientia, et prorsus non quod ab illis sint omnia naturae. Quod ab illis sint omnia naturae, nec videri potest, nisi natura spectetur ex usibus in sua serie et in suo ordine, et non si ex aliquibus ejus formis, quae sunt solius oculi objecta. Usus enim non sunt nisi quam ex vita, ac eorum series et ordo ex sapientia et amore; at formae sunt usuum continentia; quare si spectantur solum formae, non potest in natura videri aliquid vitae, minus aliquid amoris et sapientiae, ita non aliquid Dei.
(2) 直訳
Ex his constare potest, quam sensualiter, hoc est, ex corporis sensibus, et ex eorum tenebris in spiritualibus, cogitant illi, qui dicunt naturam a se esse. これらから明らかにすることができる、どれほど感覚的に、すなわち、身体の感覚から、また霊的なものにおける彼らの暗やみから、彼らは考える、自然はそれ自体から存在すると言う者ら。
Cogitant ex oculo, et non possunt ex intellectu. 〔彼らは〕目から考える、そして理解力から〔考えることが〕できない。
Cogitatio ex oculo occludit intellectum, at cogitatio ex intellectu aperit oculum. 目からの思考は理解力を閉ざす、しかし、理解力からの思考は目を開く☆。
☆ この一文は有名でいろいろなところで引かれています。
Illi non aliquid cogitare possunt de Esse et Existere in se, quodque hoc sit Aeternum, Increatum et Infinitum; 彼らは何らかのものを考えることができない、本質的にエッセとエキステレについて、このことはまた、これは永遠、創造されたものではないものと無限である。
nec possunt aliquid cogitare de Vita nisi sicut de volatili abeunte in nihilum; また何らかのものを考えることができない、いのちについて、飛び去りやすいものについてのようにでないなら、無へ分解して。
nec aliter de Amore et Sapientia, et prorsus non quod ab illis sint omnia naturae. また愛と知恵についても異なってない、そして完全に、自然のすべてのものはそれらからであること。
Quod ab illis sint omnia naturae, nec videri potest, nisi natura spectetur ex usibus in sua serie et in suo ordine, et non si ex aliquibus ejus formis, quae sunt solius oculi objecta. それらから自然のすべてのものが存在することも、見られることができないこと、自然が役立ちから眺められないなら、その系列の中とその順序の中で、そしてもしその形の何らかのものからなら〔見られることはでき〕ない、それらは単なる目の対象である。
Usus enim non sunt nisi quam ex vita, ac eorum series et ordo ex sapientia et amore; なぜなら、役立ちは生活からでないなら存在しないから、そしてそれらの系列と順序は知恵と愛からの〔ものである〕。
at formae sunt usuum continentia; しかし、形は役立ちの容器である。
quare si spectantur solum formae, non potest in natura videri aliquid vitae, minus aliquid amoris et sapientiae, ita non aliquid Dei. それゆえ、もし形だけが眺められるなら、自然の中にいのちの何らかのものは見られることができない、まして(なおさら)愛と知恵の何らかのもの、したがって神の何らかのもの。
(3) 訳文
46. これらから、自然はそれ自体から存在すると言う者らは、どれほど感覚的に、すなわち、身体の感覚から、また彼らの霊的なものにおける暗やみから考えていることを明らかにすることができる。彼らは目〔に見えるもの〕から考え、理解力から考えることができない。目からの思考は理解力を閉ざすが、しかし、理解力からの思考は目を開く。彼らは本質的にエッセとエキステレについて、このことはまた、永遠、創造されたのではないもの、無限である何らかのものを考えることができない。また、いのちについては、無へと分解する飛び去りやすいものとしてでないなら、何らかのものを考えることができない。また愛と知恵についてもこれと異ならず、自然のすべてのものは愛と知恵からのものであることをまったく考えることができない。自然のすべてのものは愛と知恵からが存在することも、自然が役立ちから、その系列の中とその順序の中で眺められないなら、見られることができない、またもし単なる目の対象であるその役立ちの形の何らかのものから眺めるなら、やはり見られることはできない。
なぜなら、役立ちは生活からでないなら存在せず、それらの系列と順序は知恵と愛からのものであるから。しかし、形は役立ちの容器である。それゆえ、もし形だけが眺められるなら、自然の中に、いのちの何らかのものは、まして愛と知恵の何らかのもの、したがって神の何らかのものは見られることができない。